woensdag 27 november 2013

St.-Ignatiuscollege te Amsterdam - Foto's 1956-1962 alsmede die van voor de oorlog en reünies erna


Deel I - Beeldmateriaal

 

 

Een willekeurige verzameling van foto's in en om het voormalige St.-Ignatiuscollege te Amsterdam.


Jos Heitmann's bolleboos ter hoogte van de vensterbank. St.-Ignatiuscollege H.B.S. 3a (1959-1960) - Met Frank Huis in 't Veld, Pim van den Broek, Pim Roovers (spil), Robert Bakker, Adelbert Goede, Leo van de Lande (+), Leo Steenveld(t), Graziano Massaro, Wentholt e.a.  Staand pater Frans Drs. Wassenaar S.J. (Geschiedenis). Memoires Schooltijd 1956-1962 Adobe/PDF Document.


Eindexamen St.-Ignatiuscollege HBS-B in De Tijd en Mb 2 VII 1962:


Eindexamen "de dames" St. Ignatiuscollege HBS-B in De Tijd en Mb 2 VII 1962. De diplomauitreiking was op 29 VI 1962 in de aula. Schoolherinneringen St.-Ignatiuscollege 1956-1962 J.A. Heitmann in een pdf.



Dr. Chistianus Johannes Aloijsius Jansen S.J. 13-7-1900 (Utrecht)  - 17-10-1961 (Amsterdam)  directeur Ig tot overlijden. Officier in de Orde van Oranje-Nassau per 22-4-1960.




In de bus naar Mariëndaal zag ik nog zijn zuster Petronella Maria Alberta Jansen, geb. 16-8-1902, kloosterzuster. Door een steentje, opgewipt door een passerende auto, brak de voorruit van de bus. Wij moesten langs de snelweg een uur wachten op de nieuwe bus. Vandaar dat de begrafenis zo snel als mogelijk verliep. Ik dronk een koffie, at een broodje en rookte en sigaret tegelijkertijd.  Leo van de Lande maakte gedurfderwijs nog een foto van de kist in het graf. Eenmaal terug zei een aankomend Jezuïet: "Wie is de volgende?"     
Daarbij nog de vermelding van C. Jansen de rechterhand was van de minister van onderwijs Mr. Jozef M.L.T. Cals.






Mijn kennis van de Vaderlandse geschiedenis t.b.v. het toelatingsexamen St-Ignatiuscollege 1956




Volkskrant 18-10-1961







Frans van de Staak. - Cineast te Amsterdam - Overleden 28 V 2001. Atelier Frans van de Staak
Uitvoerige bio- en filmografie.


Boerenweetering voor 1910 - Boerenwetering met Rijksmuseum aan de horizon. Links pars Kaarsenfabriek, bruggetje wat nu is Ruysdaelstraat.


St.-Ignatiuscollege 17 IV 1945 - A ce temps il existait encore du neige.


St.-Ignatiuscollege architect Jos Cuypers 1861-194 - Vandaar nog geen muur met het beroemde groene poortje. In het reünie-boek van 1995 staat een foto van de in 1963 gesloopte muur en het vermorzelde groene poortje. St.-Ignatiuscollege architect Jos Cuypers 1861-1949 



Docentencorps

 

Docentencorps St.-Ignatiuscollege in de hal vóór de Lerarenkamer 1966. (Het Reünieboek uit 1995 p. 120-121 vermeldt foutievelijk 1976.) MemoiresSchooltijd 1956-1962  Klik op de foto voor groter beeld
                                                                                                                                                                            


 

Jubileumboek Sint Ignatiuscollege “ ’n Eeuw IG” (1995) pagina 120 en 121.       

De foto werd gemaakt in september 1966 in de hal bij de docentenkamer.

 

1          † 09-08-1997     B. (Beb) Oomens                                             Nederlands

2                                  H.A.M. (Henny) Bresser                                    Nederlands

3          † 30-11-2009     F.E.M. (Felix) van Voorst tot Voorst S.J.             Frans

4          † 30-09-1993     A.B. (Ton) Kropman S.J.                                  Frans

5          † 02-10-1982     C.J.W. (Karel) Verhofstad S.J.                          geschiedenis, economie

6          † 09-06-1992     G.F.E.M. (Ger) Klap-Dierick                              biologie

7                                E. (Eduard) Bresser                                          Duits

8          † 03-08-1991     P.R.A.P. (Paul) Dresen S.J.                              recht, staatsinrichting

9          † 13-04-2003     B.M. (Bernard) Huijbers S.J.                             muziek

10                                H. (Hein?) Boelens                                           Duits                           

11                                L.T.J. (Loek) Toepoel                                       gymnastiek

12        † 03-12-1980     L.S.N. (Lambert) Sweerts                                  natuurkunde, wiskunde

13                              ?  J.M.A. (Jo) Mols                                           boekhouden

14                              C. (Kees) Cornelissen S.J.                               Duits, godsdienst

15        † 22-07-1999     G.A. (Gerard) Zaat S.J.                                    Latijn, Grieks

16        † 10-11-1997     A.G.P. (Ton) Wiewel S.J.                                  natuurkunde

17                                Th. (Theo) Wellens                                           natuurkunde

18        † 01-02-1997     G. (Gerard) Wijdeveld                                       Latijn, Grieks

19                              A.J.H.M. (Toon) Siegmund                               gymnastiek

20                             J. (Co) de Groote                                             Frans

21                                H. (Han) Kemper                                              gymnastiek

22        † 16-10-1970     L.E.H.M. (Louis) Huf S.J.                                  Nederlands

23                                R. (Rob) Wagenaar                                           geschiedenis

24        † 10-03-1970     G.A. de Jong S.J.                                             Grieks

25        † 05-05-1993     ?  J. (Jan) van den Berg S.J.                             pater in opleiding

26                                J.T.M. (Jos) Vrijburg S.J.                                  godsdienst, ? Latijn+Grieks

27        † 14-02-2011     A.Th.A. (Anselm) Janssen                                scheikunde

28        † 18-12-2016     H. (Henk) Ruhe                                                Nederlands

29        † 27-11-1984     F. (Frans) Middelhoff                                        scheikunde

30        † 27-08-2012     P.F.M. (Piet) Fontaine                                       geschiedenis

31                              M. (Maarten) van Rossum                                Frans

32        † 1982              T. (Ted) de Cloet                                              Engels

33        † 24-02-2012     L. (Leo) Oomens                                              Nederlands

34                                G. (Gerard) Meijssen                                        biologie

35        † 17-04-1997     L.T.A. (Louis) Lorié S.J.                                    Latijn, Grieks

36        † 07-08-1975     A.C. (Kees) Minderop S.J.                                wiskunde

37        † 30-01-2014     B.J.A. (Ben) Korstjens                                      Latijn, Grieks

38                              C. (Carel) Reijnders                                          aardrijkskunde

39                              A. (Toon) Pels                                                  wiskunde

40                              A.M.Th. (Fons) Cornelissens                             Frans

41        † voorjaar 1968 E. (Ed) Seebregts                                            gymnastiek

42                                M. (Manfred) Halsema                                      biologie

43                                J. (Jos) Odekerken                                           Engels

44                                A.A.M. (August) van Gessel  S.J.                      prefect

45                                Th. (Theo) de Wit                                             Engels

46        † 03-11-2006     H. (Hans) van Asten                                         natuurkunde

47        † 12-10-2011     F-J. (Frans-Joseph) van Beeck  S.J.                 Engels

48                                C.A.J. (Kees) Bouwmeester                              wiskunde

49        † 22-05-2014     W.G. (Wim) van der Lee S.J.                            biologie

50        † 14-12-1981     C. (Cees) Miermans                                          aardrijkskunde

 

Samengesteld door Rolf Schoevaart. Aanvullingen en correcties zijn welkom via r.schoevaart@chello.nl

 

Met dank aan:

Leo Leclaire S.J., Hans Wilting S.J. (†14-11-2016), Hans van Asten (†), Kees Bouwmeester, Anselm Janssen (†), Fred Mulder, Huub Mous, Nard Loonen, Jos Heitmann, Frank Schoevaart en Manfred Halsema.

 

Versie: 30 november 2020  

Versie: 19 oktober 2020 vervallen
Versie: 30 december 2017 vervallen





Paters en Surveillanten St.-Ignatiuscollege te Amsterdam 1945-1970
Naam (geboortedatum) Verblijf


Aarts, L.M. (Leonardus) (1929) 1961-1964
Adriaansen, G.J. (Gerard) (1916) 1959-1962, terug 1963-1975.
Alberts, J.C.W. (Josephus) (1899) 1951-1955
Alberts, J.H.J.M. (Joseph) (1954) 1966-1970
Arts, J.H.M. (Joseph) (1925) 1962-1963
Bakels, A.H.W. (Anton) (1932) 1956-1962
Bakker, L.A.R. (Leo) (1926) 1953-1954
Bakker, R.J.L.R. (Robert) (1921) 1956-1957
Beeck, F.J. van (Frans) (1930) 1954-1960, terug 1965-1970.
Beijer, W.A. (Wilhelmus) (1943) 1966-1969
Beijerbergen van Henegouwen, P.M. (Petrus of Piet) (1915) 1953-1959. Pater prefectus disciplinae.
Bellekom, W.T. (Wilhelmus) (1896) 1958-1962, 19--1975

Bennink, W.C. (Willem) (1920) 1957-1961
Berg, H.R. van den (Hendrikus) (1929) 1954-1957
Berg, J.H.T. (Johannes) (1923) 1955-1956
Berg, J.S.M. van den (Johannes) (1930) 1958-1961, terug 1968-1971.

Berk, J.J. van den (Johannis) (1914) 1949-1959
Berkel, A.M. van (Antonius) (1893) 1950-1963
Beuken, W.A.M. (Willem) (1931) 1955-1958
Beukers, C.M. (Clemens) (1909) 1955-1973
Bijmans, H.J. (Hendricus) (1934) 1959-1961
Bilsen, F.Th. (Franciscus) (1928) 1956-1958
Bleker, A. (Antonius) (1917) 1969-1977
Boom, M.A. van den (Martinus) (1910) 1953-1953
Bos, P.J.A. (Petrus) (1891) 1955-1959
Bot, B.A.H.M. (Bernardus) (1913) 1955-1961
Bouman, R.P.J.M. (Rutger) (1867) 1949-1953 overleden
Brandenburg J. (Jan ) (1927) 1955-1957
Brandt, C.J.M. (Christiaan) (1929) 1955-1960
Breemen, P.G.M. van (Petrus) (1927) 1951-1953, 1958-1961
Bremer, J.M. (Jan) (1932) 1956-1962
Brenninkmeijer, M.A. (Michael) (1932) 1957-1961
Brinkhoff, J.G.A. (Johannes) (1912) 1952-1966 naar Duitsland.
Bruseker H.A.M. (Hermanus) (1924) 1959-1965
Camu, C.O. (Carl) (1937) 1956-1959
Cavadino, A.W.H.E. (Alexander) (1886) 1928-1959 overleden
Cevat J.A. (Johannes) (1922) 1955-1956
Chappin, M.J.J.G. (Marcel) (1943) 1966-1977
Cooijmans, W.J.M. (Willem) (1900) 1939-1956
Cornelissen, G. (Gerardus) (1915) 1953-1968
Dicker, J.W.M. (Jacobus) (1931) 1965-1966
Doorn, F.A. (Frederikus) (1911) 1946-1953
Dopheide, W.A. (Wilhelmus) (1891) 1957 -1971
Dresen, J.A.P.M. (Joseph) (1924) 1962-1966
Dresen, P.R.A.P. (Paul) (1919) 1953
Eksteijn, F.J.J. ((Franciscus) ((1936) 1957-1962, 1964-1970
Eskes, S.P.J.M. (Simon) (1918) 1949-1962
Gerver, J.J.G. (Johannes) (1901) 1936-1957
Gessel, A.A.M. (August) (1931) 1965-1968
Gestel, G.H. van (Godefridus) (1891) 1962-1971
Gitsels, J.M.H. (Joseph) (1893) 1954-1956
Goedhart, A.H.R.E. (Anthonie) (1922) 1956-1956
Hamerlynck, J.V.T.H. van (Johan)  (1942) 1967-1967
Hees, N. van (Nicolaas) (1915) 1950-1964
Heijmans, A.C. (Antonius) (1927) 1952-1954, 1955-1955

Hendriks, Th.W.A.M.(Theodoor) (1933) 1957-1958
Hensen, A.I. (Augustinus) (1875) 1939-1952
Hillenaar, H.G.C. ((Henricus) (1935) 1966-1967
Hirs, J.H. (Johannes) (1913) 1954-1962
Hoefnagel, A.H.J.M. (Antonius) (1940) 1962-1963
Hoefnagels, H.J.M. (Harrij) (1922) 1958-1959
Huf, L.E.H.M. (Louis) (1901) 1939-1970 overleden
Huijbers, B.M. (Bernardus) (1922) 1956-1973
Jansen C.J.A. (Christianus) (1900) 1951-1961 overleden
Janssen, A.J.T. (Arnold) (1924) 1959-1965
Jepkens, Th.A. (Theodorus) (1927) 1955-1960, 1967-1988
Jeuken, H.W.I. (Henricus) (1924) 1951-1953
Jonkers, J. (Johannes) (1917) 1951-1954
Kanters, J.H.H. (Joseph) (1889) 19---1971
Kemme, J.F.I.M. (Johannes) (1928) 1955-1955
Kempen, G.C. van (Gijsbertus) (1898) 1956-1958
Kemper, V.J.A. (Victor) (1929) 1956-1957
Kennis, P.J.M. (Petrus) (1904) 1942-1969
Kesteren, H.J. (Hendrikus) (1905) 1961-1962, 1967-1971
Kilsdonk, J.C.J. van (Johannes) (1917) 1947-
Kocken, Th. (Theodorus) (1895) 1952-1953
Korte, H.C.P. (Heribert) (1926) 1958-1959
Krabbendam, W.P.M. (Willem) (1938) 1966-1967
Kramer, L.F. (Leonardus) (1928) 1953-1954
Kropman, A.B. (Antonius) (1920) 1955-1971
Kurris, F.J.M.G. (Frans) (1926) 1968- 1970
Lans, J.A. van der (Johannes) (1888) 1942-1953 overleden
Larsen, J.G.J. (Jan) (1911) 1951-1955
Leclaire, L.J. (Leonardus) (1941) 1967-1977
Lee, W.G. van der (Wilhelmus) (1925) 1961-1974
Leewens, P (Peter), (1933) 1957-1963, 1967-1969

Leliveld, P.J.M. (Paulus) (1938) 1966-1967
Libois, Ch.H.P.M. (Charles) (1929) 1953-1954
Lier, D.H. van (Dionisius) (1925) 1951-1957, 1962-1964
Linden, P.T.H.M. (Peter) (1941) 1963-1967
Linnebank, J.A.M. (Josephus) (1934) 1960-1961
Loo, C.G.M. (Carolus) (1935) 1960-1963
Lorié, J. (Jacobus) (1920) 1951-1954
Lorié, L.T.A. (Ludovicus) (1916) 1948-
Maas, F.W.M. (Franciscus) (1934) 1961-1962, 1967-
Maas, S.A. (Simon) (1911) 1954-1964, 1964-1966
Mars, C.M.J. (Christiaan) (1933) 1969-1971
Matyasovich, H. (Henrik) (1923) 1960-1967
Meer, H. van der (Haye) (1926) 1955-1957, 1967-1973
Meijs, A.P. (Antonius Petrus) (1946) 1966-1967
Merx, A.F.L. (Adrianus) (1920) 1961-1966
Minderop, A.C. (Anthonius) (1889) 19---1974
Molnar, M. (Miklós) (1928) 1963-1989
Mooijman, J.P.W.M. (Joannes) (1915) 1960-
Mulder, J.C.A (Johannes) (1932) 1970-1971
Muskens, L.H. (Laurens) (1913) 1947-1956
Neervens, T.P.C. (Thomas) (1876) 19-- -1956
Nielen, S.F.A.M. (1927) 1954-1955
Noorden, J.W.M. (Johannes) (1926) 1953-1955
Oers, Th.J.M. (1935) 1960-1962
Oirschot, C.A. van (Cornelis) (1922) 1945-1959
Oosterhuis H.G.J.H. (Hubert) (1933) 1966-1970
Oostermeijer, F.J.M. (Franciscus) (1909) 1959-1961
Opbroek, H.H. (Henricus) (1928) 1953-1954
Oudshoorn, H.I. (Henricus) (1925) 1950-1956

Penning de Vries, P. (Petrus) (1928) 1967-1973
Pennings, A (Antonij) (1857) -1954 overleden
Peters, A.H. (Adrianus) (1945) 1967-1970
Peters, H.M. (Hendrikus) (1930) 1968-1971
Pinxter, P.J.C.A. (Pieter) (1918) 1957-1959, 1961-1964
Pisa, W.T. (Wilhelmus) (1926) 1962-1963, 1966-1966
Radanyi, R. (Rochus) (1914) 1957-1960
Roes, S.F. (Stephan) (1922) 1947-1953
Rooij, J. de (Jacobus) (1915) 1952-1954
Rooze, H.P.M. (Hermanus) (1915) 1951-1953
Rütte, H.V.J. le (Hendrikus) (1928) 1953-1956
Schabbink, Th.J. (Theodorus) (1910) 1964-1972
Scheer, P.F.J. van der (Petrus) (1872) -1956 overleden
Schelbergen, H.G.J.B.M. (Hendrikus) (1924) 1951-1954
Schellekens, A.W.E.I. (Antoon) (1921) 1958-1959
Schmidt, E.W. (Everhardus) (1929) 1964-1964
Schoonenberg, P.J.A.M. (Petrus) (1911) 1951-1953
Schopman, J.H.F.M. (Johannes) (1937) 1961-1963, 1966-1967
Segers, G.A.A.M. (Gerardus) (1918) 1953-1955
Smits van Oyen, J G.G.M. (Josephus) (1908) 1961-1964
Smits van Waesberghe, J.M.A.F. (Josephus) (1901) 1937-1966
Smulders, J.J. (Jacobus) (1912) 1943-1957
Stap, A.L. (Antonius) (1934) 1966-1971
Steege, P.M. ter (Petrus) (1904) 1941-1955
Stoffels, B.M.C. (Benoit) (1937) 1962-1965
Straathof, W.G.A. (1922) 1962-1964
Suasso de Lima de Prado, H. (Henri) (1917) 1965-1965, 1981-1981
Tangelder A.J. (Antonius) (1878) --- 1953 overleden
Tellingen, J.A.M. van (Johannes) (1934) 1967-1967
Terhal, P.H.J.J. (Petrus) (1935) 1961-1963
Thoma B.A. (Bernardus) (1924) 1962-1964
Veelenturf, F.W. (Ferdinand) (1927) 1964-1969
Veerkamp, A.J.C. (Antonius) (1933) 1960-1962
Ven, P.M.M. van der (Pieter) (1943) 1966-1972
Verhaak, C.R.O.M. (Christiaan) (1922) 1953-1953
Verheij, A.J.A. (Albertus) (1920) 1962-1967
Verheijden, E.H.S. (Everhardus) (1922) 1962-1967
Verhoeff, W.L.  (Willem) (1939) 1962-1962
Verhoeven, A.J.F.M. (Arnoldus) (1934) 1967-1969
Verhofstadt, C.J.W. (Carolus) (1905) 1956-1982 Overleden
Vlaar, P.T. (Petrus) (1929) 1954-1961, 1965-1967
Vlijmen, L.A. (Leonardus) (1934) 1959-1963
Vlugt Th.C.J. (Theodorus) (1929) 1956-1958
Vollaerts J.W.A. (Johannes) (1901) 1953-1956 Overleden
Voorst tot Voorst, F.E.M. baron (Felix) (1920) 1966-1985
Vrijburg, J.T.M. (Joseph) (1932) 1957-1960, 1965-1968
Waesberge, H.P.J.M. (Henri) (1906) 1949-1956
Wal, J.J. van der (Jacobus) (1929) 1954-1955
Wassenaar, F.J.M. (Franciscus) (1918) 1957-1970
Welie, G.S.A. (Gerardus) (1926) 1965-1966
Welten, W.P. (Willibrordus) (1924) 1949-1954
Wernink J.H.A. (Johannes) (1924) 1951-1954
Wernink, H.S.J. (Harry) (1928) 1954-1955
Wessels A.J. (Antonius) (1883) 1948-1957
Wessels C.N.P. (Cornelis) (1880) --- 1963
Westen, N.P. (Nicolaas) (1931) 1956-1963, 1967---
Wiewel, A.G.P. (Antonius) (1925) 1949-1958, 1963-1985
Wilkens, G.T.A. (Gerardus) (1940) 1965-1968
Wilmering A.C.M. (Anton) (1931) 1958-1960
Wilting, J.T. (Johannes) (1932) 1958-1964 Overleden 14-11-2016
Wit, J. de (Johan) (1928) 1965-1968
Wobbe, F.A. (Frederik) (1936) 1962-1964
Wolf, G. (Gerard) (1911) 1952-1953, 1954-1964
Zaat, G.A. (Gerardus) (1921) 1957-1972
Zeeland H.A. van (Henricus) (1926) 1951-1955
Ziggelaar, A.N.M. (Augustinus) (1928) 1962-1964

Samenstelling: Jos Heitmann



St.-Ignatiuscollege Cour - Ik schat omstreeks 1960 dat de Hedera is verwijderd.


St.-Ignatiuscollege Patershuis uitbreiding - Ditmaal een nette wallenkant.


St.-Ignatiuscollege Schoolvoetbal 1958-1959 - Met Pim van den Broek, Leo Steenveld(t). Misschien Wentholt, Kok en Harmsen.


St.-Ignatiuscollege, nu Montessori vanaf 2002


St.-Ignatiuscollege - Vooraan nog geen telefoongebouw (is nu appartementencomplex).


Voormalig St.-Ignatius College aan de Hobbemakade met IHS. IHS = In Hoc Signo Vinces - In dit teken zul je overwinnen, devies van de Jezuïetenorde.  Links ANNO, rechts 1911. (Foto: Jos Heitmann 25-7-2010)


Voormalig St.-Ignatius College aan de Hobbemakade, hoek Hobbemakade/Nicolaas Maesstraat. Het voor de hele school zo karakteriserende torentje, daaronder de kapel en op de begane grond de aula. Het torenje werd ook afgebeeld op spaarzegels bedoeld om leerlingen economie te leren. Bij ons regelde geschiedenisleraar Rooymans deze financiën. (Foto: Jos Heitmann 25-7-2010)



Patershuis in aanbouw


Studentenpastors in Rebellie St.-Ignatiuscollege - De rebelse studentenpastores medio 60er. Achteraan Huub Oosterhuis.



Nico van Hees (1915-2002)



Nico van Hees (1915-2002)







St.-Ignatiuscollege H.B.S. 3e klas - Met Pim Roovers, Steenveld(t). Jos Heitmann hier niet bij. Zittend Heer Alles (Nederlands). Memoires Schooltijd 1956-1962


St.-Ignatiuscollege Zangkoor. Heilig Hartfeest 1942 Zangkoor o.l.v. pater J.M. Smits van Waesberghe S.J. (1901-9/10-1986).




St.-Ignatiuscollege Luchtbescherming 1941. Bevrijding 1945 met Speech door rector pater van Rijkevorsel.  Reünieboek p 64 - Vooraan Mooyman, Reichling (januari 1948 uitgetreden), Huf en Fokke. Sondaal e.a. Reünieboek p 60.  St.-Ignatiuscollege Processie 1942-1945 met tram - Pontificale heilige mis op de cour. Achtergrond "tram" (toiletten).


Zoals er staat, voor de deuren aan de Jan van Eijckstraat. De reünie gaf maar weinig klasgenoten te zien, vandaar dat de reüniefoto (niet gepubliceerd) Gym en H.B.S. samen.


St.-Ignatiuscollege Schoolwedstrijden 1942 Huigen 


Rallye, een fietstocht met hindernissen. 1959. Groepjes van 5 of 6. Gestencilde routebeschrijving. Zichtbare en onzichtbare controleposten. Prijs te winnen. Alhier: Van Leeuwens, Seebregts, Blocks, Van Kilsdonk S.J., Distelbrink en Wilmering  


Seebrechts - Philibert Kint, Leo Reuser en Nard Loonen




Overlijden pater Prof. Dr. J.M.A.F. Smits van Waesberghe S.J.

R.K. kerk De Krijtberg aan het Singel ~1900 - In deze kerk vond op 18 september 1895 de mis plaats ter ere van de opening van het R.K. Gymnasium aan de Herengracht 446 te Amsterdam. 

St.-Ignatiuscollege Han Douwes promoveert op z'n 92e jaar - Oud-Ignatiaan Dr. Han Douwes (92) promoveerde op 20 december 2000 aan zijn ziekbed. Hij heeft 67 jaar gedaan over zijn proefschrift maar dan heb je ook wat! Het is Titus Brandsma geweest die hem het idee voor zijn proefschrift aan de hand deed. Een teksteditie van de Latijnse vertaling die Geert Grote in de 14e eeuw maakte van Jan van Ruusbroecs mystieke werk. Bron: Folia 17 J54 (15-12-2000) p4-5


Schoolkamp Ignatiuscollege 1948


Schoolkamp Ignatiuscollege corvee (de Pens kijkt toe).jpg


Mis in kamp Zegenwerp 1948 ws



Dagtocht collegekamp grote rust 20-8-1948


Gym VIb 1951 (Vught retraite)


Gym VIb 1951 (Vught retraite)

Ignatiuscollege 5e of 6e klas (1951 of 1952).jpg
J.J.M. Bakker (leraar Nederlands, 1948


St.-Ignatiuscollege Tekenzaal met Ben Reith 1932 - Bernard Reith (1894-1974) was een veelzijdig vakman. In stramme houding voor de deur. Het tekenen van een leeuw kon hij gezien vanuit alle richtingen. Kunstgeschiedenis volledig uit zijn hoofd. De zwart/wit foto's mochten wij apart kopen voor ons folioboek. Werkzaam was hij als illustrator voor de Katholieke Illustratie met een strip Monki's Reis om de Wereld. Kunsthistorische serie Uit de Schatkamers van de Beeldende Kunst. Illustrator van de kaartjes in het geschiedenisboek Onze Nederlandse Stam en Staat, Deel I (1937) en Deel II (1938) door G.J. Rooijmans, eveneens leraar (Geschiedenis) aan het Ig.


 Bernardus Antonius Johannes Reith

Functie / titel: illustrator
Geboorte- en sterfdatum:
16 oktober 1894 / 17 augustus 1974
Plaats geboorte: Maarsseveen (Maarssen)
Plaats sterven: Maarssen
(ZIE: Reacties onderaan)


Als geen ander kende Ben Reith de architectuur van de "kathedraal" St.-Willibrorduskerk buiten de veste (1871) te Amsterdam met als architect P.J.H. Cuypers. Hij leerde ons dat de vier torens om de eerst in 1924 afgebouwde koepel wegens geldgebrek niet konden worden gerealiseerd zodat de tegendruk inwendig moest worden opgevangen door vier stalen balken welke de esthetiek van het interieur welzeker hebben geschaad. Ook vermoedde hij dat indien de torens wel alsnog gebouwd zouden worden 'n architect zich wel driemaal zou bedenken voornoemde vier balken te laten verwijderen!



St.-Ignatiuscollege met opgehoogde grond aan de Boerenweetering - St.-Ignatiuscollege op het voormalige Duivelseiland. Hardnekkig werd deze geschiedenis verzwegen... Beschikking over grondstuk 26 september 1909. Aanbesteding 13 mei 1910. Ontwerp Ir. Jos. Th. Cuypers (1861-1949). Eerste paal 13 juni 1910. Plechtige eerste steenlegging 16 september 1910. Hoogste punt 23 december 1910. Verhuizing van Herengracht naar Hobbemakade 51 begin september 1911. Start onderwijs Gymnasium en H.B.S.12 september 1911. Driehonderdste leerling 1911.


St.-Ignatiuscollege Kapel met glasmozaïek van Joep - Vermurailtechniek door Joep Nicolas (1897-1972). Ik herinner mij zijn stem uit een radioprogramma. Het Leidmotiv in zijn werk is de ontmoeting. Alhier de gekruisigde Christus, heerser over hemel, aarde en onderwereld. Het venster is beschermd gemeentemonument.


Na renovatie 2020

Na renovatie 2020   
                             
Vanaf de cour gezien: Patershuis, de Fabriek (H.B.S.), Gymnastieklokaal,
 "De Tram" (wc's) en midden
 prieeltje

met als functie dat de paters Jezuïeten bij regen droog konden lopen/zitten brevieren.

Start sloop en nieuwbouw 19 april 1963, foto Harpoen

Renovatie 2020
qq

 










Montessori Lyceum Amsterdam (MLA), voorheen Sint Ignatuscollege, in 2013. Na de nieuwbouw vanaf 19-4-1963
foto Bernard Jacobs, 2013


St.-Ignatiuscollege Groene Poortje na de sloop 1963. Reünieboek 1995, p 31. - Voor velen een traan. Anderen mompelen: "Mot dit nou?

Halfvastenuitvoering in de Ignatiuskapel, Amsterdam - 31 maart 1962. De dirigent is Bernard Huijbers S.J. Eerste volkstaal liturgie.




Koor Ignatiuscollege 1946 of 1947 (met Koppedraaier & Huijbers Foto van Jan Botman)



Huijbers S.J. dirigeert 1974

Huijbers S.J. dirigeert 1974


St.-Ignatiuscollegekoor 9-6-1965 bij de stereo-plaatopname van Zijn liefde gaat van mond tot mond o.l.v. Bernard Huijbers S.J. Niet te zien het orgel waarachter Antoine Oomen. Zie Blog Nard Loonen d.d. 12-11-2014.

Koor St.-Ignatiuscollege 1946 of 1947 met Koppedraaier S.J. & Huijbers S.J. (Foto van Jan Botman).
6 Gymβ-2 1960, met de Johannesoratoriumsolist Halsema ©Henny Vijn

St.-Ignatiuscollegekoor in de AVRO studio 1964 met het lied Zijn liefde gaat... De dirigent is Bernard Huijbers S.J. Zie Blog Huub Mous 22-11-2014.






St.-Ignatius college 1954 eindexamenklas paters Muskens S.J., C. (Kees) Minderop S.J. en Jan Fontijn recht beneden.


Reunie klas VI Gym (eindex.1952) van Ignatiuscollege



.
Deze stereo-plaat is echter uitgebracht in 1966. Zie aanvulling Blog Nard Loonen d.d. 16-11-2014. Het glas-in-loodraam is een foto uit dat van de kapel. Er zijn  meerdere LP's uitgebracht, de datering is onzeker.



Het orgel met 14 registers uit de kapel ligt opgeslagen bij Flentrop te Zaandam. Zie Blog van Nard Loonen. Eerst op 11 november 2014 heeft Nard de verlangde informatie gekregen dat het orgel vanwege de orgelladen in zo slechte staat verkeert dat renovatie al te kostbaar wordt. De eigenaar (Jezuïetenorde) ziet derhalve daarvan af zodat het orgel wordt afgevoerd. (Dit betekent euthanasie!) Zie Blog Nard Loonen d.d. 12-11-2014.


De Meubelabriek en de Parfumfabriek op het Duivelseiland.

Op dat kamp was ik een week aanwezig. Even heimwee, pater hierboven Piet M. Beijerbergen van Henegouwen S.J. (op school præfectus disciplinæ) had 'n goed woord voor mij over. Een waar psycholoog!. Wandelen, fietsen en vooral eten door de boslucht. Je leerde zingen als de beste, ook een gymnasiumliedje als Delphi. Dan het lang verwachte kampvuur met vertelling door de geschiedenisleraar F. Fontaine. Een belevenis! Van Kampen met de boot terug naar Amsterdam, steiger achter het CS. Jezuïeten kunnen organiseren als de beste! 

Mis in kamp Zegenwerp 1948 ws


St.-Ignatiuscollege 1946 eindexamenklassen H.B.S.- - 1946 Retraîte te Vught. Vooraan in kostuum rector pater P.J. van Rijkevorsel S.J., X, Cavedino.S.J.   


St.-Ignatiuscollege schoolklas 1933


St.-Ignatiuscollege 5e klas gymnasium 1927-1928


St.-Ignatiuscollege Gymnasium klas 1c 1960-1961

St.-Ignatiuscollege Vakantiekamp Vilsteren 1958. - Het motorschip vertrok van de steiger achter het CS. Alle fietsen werden op het dek aangestapeld. De vaartijd bedroeg 4 uur. De fietstocht van Kampen naar Vilsteren ruim 1 uur. 

St.-Ignatiuscollege Vakantiekamp Vilsteren 1958. - De centrale tent voor eten en zingen. 

St.-Ignatiuscollege Vakantiekamp Vilsteren 1958. - De slaaptent voor een der groepen. Hier 14-15-jarige scholieren. 

St.-Ignatiuscollege Vakantiekamp Vilsteren 1958. - Slaaptent 

St.-Ignatiuscollege Vakantiekamp Vilsteren 1958. - Volleybal, de scheidsrechter is een ervaren sporter. 

Dagtocht collegekamp, grote rust 20-8-1948.

Schoolkamp St.-Ignatiuscollege 1948.
Schoolkamp St.-Ignatiuscollege 1948.
Schoolkamp St.-Ignatiuscollege corvee (de Pens kijkt toe).

St.-Ignatiuscollege Vakantiekamp Vilsteren 1958. - Kampvuur voorbereid. Als het vuur hoog staat gaat de leraar geschiedenis Fontaine uitwendig een verhaal vertellen, meestal op literaire grondslag. Na afloop is men verplicht in volkomen stilte (silentium) zich te begeven naar de slaaptent. 



Zomerkamp 1961

   
St.-Ignatiuscollege Klas 1ß 1957-1958 met Seebregts (Gym);
  St.-Ignatiuscollege Klas 2ß 1961-1962 met Huub Mous met colbert + stropdas en Jaap de Hoop Scheffer vooraan rechts; Nard Loonen midvoor met pater Bremer S.J. (Latijn) 


St.-Ignatiuscollege Klas 3ß 1962-1963 Huub Mous zit op de bank in het midden, met links van hem, zittend Michel de Lange met om zijn nek de schooldas van het IG, en rechts van hem op zijn hurken Jaap de Hoop Scheffer. En verder, zittend rechts van hem achtereenvolgens: Philibert Kindt, Arnold Reuser, Michel van Overbeek, Wim Jordans en Leo Reuser. Verder staande van links naar rechts: Christiaan Verwer, Pieter Haverman, Nard Loonen, Leonard van Oudheusden, Hugo van den Hombergh, George Maissand, Hans Kraan, Co Oud, Carlo Knüppe en Co Oud. Hans Kraan en Co Oud zijn inmiddels (d.d. 2021) overleden.


St.-Ignatiuscollege Retraîte te Vught september 1941


Deze Beeldbank is samengesteld door Huub Mous en geplaatst in zijn Blog. Hyperlink. Hij op zijn beurt kreeg foto's van Paul Welling en Wim Pijls. 

Ignatius Reünie 22-4-2006 in de Obrechtkerk Gregoriaans Koor (ze deden hun best) met Ineke Loe. 
 

Ignatius Reünie 22-4-2006 in de Obrechtkerk Gregoriaans Koor door Leraren met Ineke Loe (Tekenen).

St.-Ignatiuscollege Gym VIß 1951 Vught retraîte met Kerremans S.J. 

St.-Ignatiuscollege eindexamenklas 1940 colbertjes met prefect B. Sondaal. 

St.Ignatiuscollege Bernard Huijbers S.J. -1967-. Leraar Muziek aan het St.-Ignatiuscollege te Amsterdam, dirigent koor en orkest, organist. Voor informatie over zijn levensloop, zie mijn School-Herinneringen.


St.-Ignatiuscollege Van Kilsdonk S.J. en Huijbers S.J.
 

St.-Ignatiuscollege Pater Bremer S.J. (Latijn), Huub Mous en Nard Loonen. Vooraan naar politiek rechts kijkend is Jaap de Hoop Scheffer. Foto genomen aan de kopse kant van het patershuis.



Gebouw Fons Vitae Ondergrondse gymzalen en klaslokalen.



Deze enigermate amateuristische schrijver maakt een klein foutje: het 50-jarig feest (niet 60!) met kermisattractie op de cour van het St.-Ignatiuscollege vond wegens de oorlogsomstandigheden niet plaats in 1945 maar werd uitgesteld tot in 1946. (Reünieboek p34, 93)

De Harpoen "Jeugdnummer" voor de drie laagste klassen op februari 1963 met een toch wel verdienstelijk artikel over de geschiedenis van het St.-Ignatiuscollege door (de weliswaar oudere) Leo van der Vliet. Zie Huub Mous blog d.d. 26-2-2014.



Jacques Heyer - offsetplaat De Harpoen ~1958


Mijn omslagontwerp van De Harpoen (1961). Bovenop de brug stond een ventje die het eindexamendiploma uit het water vist. Deze liet ik maken door ene (Kees?) Pronk. Mijn moeder reageerde: "Moet hij dat doen?")



De Harpoen 100 Jaar Ig 16-9-1995 p12 Inleiding

De Harpoen 100 Jaar Ig 16-9-1995 p14 Vervolg artikel

De Harpoen 100 Jaar Ig 16-9-1995 p16-17 Vervolg artikel

De Harpoen 100 Jaar Ig 16-9-1995 p18 Vervolg Harme

De Harpoen 100 Jaar Ig 16-9-1995 p20-21 Vervolg.
De Harpoen 100 Jaar Ig 16-9-1995 p22-23. Artikel door Jos Heitmann over Ernst Jünger.
De Harpoen 100 Jaar Ig 16-9-1995 p24-25 Bijdragen - De Harpoen

St.-Ignatiuscollege Uitnodiging voor Reünie 29-10-2011.

St.-Ignatiuscollege 1936-1942 met C.W.J. Kerremans S.J.

St.-Ignatiuscollege klas 1940 colbertjes met B. Sondaal S.J.
Dr. Anton Reichling, leermeester van Tervoort maar alleen schriftelijk en via een tussenpersoon aangezien met een vitandus (een geëxcommuniceerde uitgetredene) niet mocht worden omgegaan.

Dr. Bernardus T. Tervoort (29-5-1920 - 17-8-2006). Geboren te Groesbeek. Opleiding tot Jezuïet. Studie Linguistiek UvA, indirect leerling van Dr. Anton Reichling (ex-S.J.). Leraar Nederlands aan het St.-Ignatiuscollege te Amsterdam (1944-1952). Dissertatie (1953) over de taalcommunicatie bij doven (St.-Michielsgestel). Werkzaam Amerika. Uitgetreden met pauselijke toestemming uit de S.J.-Orde en gehuwd. Hoogleraar psycho- en patholinguistiek aan de UvA. Van zijn memories bezit ik een pdf.

St.-Ignatiuscollege Eindexamen 1940. Eerste rij links Sondaal S.J.




Eindexamenklas met Fens

St.-Ignatiuscollege 1952-1953

St.-Ignatiuscollege 1954, eindexamenklas pater Muskens S.J. C., (Kees) Minderop S.J. (erge kerel) en Jan Fontijn recht beneden.

St.-Ignatiuscollege 5e of 6e klas (1951 of 1952).

Reünie klas VI Gym (eindex.1952) van St.-Ignatiuscollege

St.-Ignatiuscollege Tegeltableau 1912. Thans weet ik dat het tableau zorgvuldig verplaatst is naar het Ig-gebouw aan de Anthonie van Dijckstraat, vervolgens naar het Ig-gebouw aan de Jan van Eyckstraat. (Informatie van Rolf Schoevaart, archief Montessori Lyceum Amsterdam.)

Maria Congregatie; Oorkonde St.-Ignatiuscollege 193...

Kerremans, C.W.J. S.J. rector St.-Ignatiuscollege 1936-

Bouman, R.P.J.M. S.J. leraar St.-Ignatiuscollege sinds...

Dr. Piet Fontaine (Geschiedenis en Filosofie) St.-Ignatiuscollege. Lees Huub Mous

Collegelied Hubert Cuypers, woorden Louis Huf S.J. April 1946

St.-Ignatiuscollege Ignaci dat den Heer u seghen - Laatstelijk meegezongen op de reünie in de Obrechtkerk 16-9-1995. Het is in de laatste zin dat een woord een onverwachte toon heeft dat mij doet denken hier wellicht met een kerktoonaard te maken te hebben. De bladmuziek kan ik nog niet terugvinden. Is doch de melodie naar "Hoe groot (ô Heer) en hoe vervaerlic | Staet nu ons leven vol verdriet?" uit Valerius' Gedenck-clanck. Het is Dr. Nard Loonen (Ig, 1966) die in zijn weblog heeft gemaakt "Een Uitvoerige Analyse van dit Ignaci-lied", aanbevelenswaardig!

St.-Ignatiuscollege - Herman Bruseker S.J. Geboren 26-8-1924, ingetreden 14-9-1945, priesterwijding 22-8-1957, pater Prefect aan het Ig vanaf 1960 ongeveer, minder prominent geworden dan zijn voorganger, overleden 26-4-2003.

St.-Ignatiuscollege Ignaci dat de Heer u zegen

St.-Ignatiuscollege Ignaci dat de Heer u zegen 

St.-Ignatiuscollege Ignaci dat de Heer u zegen

St.-Ignatiuscollege Ignaci dat de Heer u zegen

St.-Ignatiuscollege Ignaci dat de Heer u zegen

St.-Ignatiuscollege Collegestropdas

Litanie van den H. Ignatius in WAAKT EN BIDT! - Communie- en Gebedenboek door C. Coopman S.J. Imprimatur Mechelen, 23-12-1936 p423-428 
Litanie van den H. Ignatius in WAAKT EN BIDT! - Communie- en Gebedenboek door C. Coopman S.J. Imprimatur Mechelen, 23-12-1936 p423-428

Litanie van den H. Ignatius in WAAKT EN BIDT! - Communie- en Gebedenboek door C. Coopman S.J. Imprimatur Mechelen, 23-12-1936 p423-428

Litanie van den H. Ignatius in WAAKT EN BIDT! - Communie- en Gebedenboek door C. Coopman S.J. Imprimatur Mechelen, 23-12-1936 p423-428 

Hoe meisjes in de kaarsenfabriek kapitalistisch werden uitgebuit en soms nog verkracht. Kinderen thuis wachtten op droog brood. Het bruggetje naar de helse kaarsenfabriek, nu Ruysdaelkade. 

André Rieu Sr muziekleraar en dirigent aan het St.-Ignatiuscollege

St.-Ignatiuscollege Gym VIß 1951 Vught retraîte. 


Bennink © Henny P.Vijn

Bot © Henny P.Vijn

Drs. Bresser Duits © Henny P.Vijn

Drs. Bresser Duits © Henny P.Vijn

Drs. Bresser Duits © Henny P.Vijn

De Cloeth © Henny P.Vijn

De Cloeth © Henny P.Vijn

Dr. G.F.E.M. Klap-Dierick (1912-1992) biologie © Henny P.Vijn

Dr. G.F.E.M. Klap-Dierick biologie © Henny P.Vijn

Gymnasium 1960, uiterst links met bril © Henny P.Vijn

Lorié © Henny P.Vijn

Lorié © Henny P.Vijn

Middelhoff Scheikunde © Henny P.Vijn

Drs. Pick Natuurkunde© Henny P.Vijn

Drs. Pick Natuurkunde © Henny P.Vijn

Seebregts Gymnastiek © Henny P.Vijn

Dr. Sweers Wis- en Natuurkunde © Henny P.Vijn Zie in aanvullingen onderaan een korte biografie

Dr. Sweers Wis- en Natuurkunde © Henny P.Vijn

Van Kilsdonk Godsdienst © Henny P.Vijn

Onbekend © Henny P.Vijn

Dr. G. Wijdeveld © Henny P.Vijn

 
Dr. G. Wijdeveld © Henny P.Vijn

Dr. G. Wijdeveld © Henny P.Vijn








© Foto Jean Piret - Redactie De Harpoen met pater (Dr.) Bremer S.J.



© Foto Jean Piret - Schoolcomité met pater Dr. C.J.W. Verhofstadt S.J.





© Foto Jean Piret - Dr. C.G.M. Miermans met scholieren




Mijnheer Slijpen links leraar Nederlands en Pater Mercx SJ, rector

Mijnheer Bos, leraar klassieke talen

Pater Verheijden SJ, godsdienstleraar

Mijnheer Wagenaar, leraar geschiedenis

Pater Wiewel SJ, leraar natuurkunde.




© Foto Jean Piret - Pier Bosscher en Ton Regtien op tv






© Foto Jean Piret - pater L. Huf S.J.






© Foto Jean Piret- Terlingen (Engels)




W.M. Kardinaal van Rossum C.Ss.R. Bezoek aan het St.-Ignatiuscollege op 12-7-1913. Artikel (pdf)

De foto uit 1995 betreft slechts de H.B.S.-ers van eindexamen periode 1960-1964. De foto uit 2005 is echter H.B.S. en Gymnasium vredig tezamen. Dit te vermelden daar in 1995 er tegen de H.B.S.-ers nog wat boeh geroepen werd door fanatieke gymnasiasten maar die zijn dan ook klassiek belast. (Foto van mobiele telefoon-apparaat.) Foto 1995 met Jos Heitmann vooraan derde van rechts, Joep van Gent vooraan rechts en Joost Hamel vooraan midden. Tweede rij voor dat geruite veldje is eindexamen klasgenoot Toon Schermer S.J. Foto 2005 zijn het allen zichtbaar oudjes geworden met Jos Heitmann en Joost Hamel vooraan.


Jonge leerlingen ongeduldig vooraan. ouderen bedaard achter.


Dodenmasker van Ignatius van Loyola + 31 juli 1556 

Ignatius von Loyola auf einem reproduzierten Ölgemälde



Boven en onder: Rond de overdracht van de kapel waren er veel tegenstellingen onder de docenten. De toenmalige rector behoorde tot de groep van oud-leerlingen, die het pleit hebben gewonnen waardoor de ramen bleven waar ze (toen) waren. De Jezuïeten hadden geen bestemming voor de ramen; meteen elders hergebruiken werd afgeraden. De ramen verplaatsen, zonder dat er veel aanpassing bij kwam kijken, werd begroot op een ton (guldens) per raam. Het is niet bekend of er in de koopakte iets over de ramen stond. De Gemeente had daar ook een stem in, en deze heeft (alleen) verboden om de achterwand eruit te halen.


De kapel van het Ignatiushuis maakt deel uit van het Ignatiuscollege, dat in 1911 in opdracht van de Nederlandse Jezuïeten gebouwd werd door Joseph Cuypers (1861-1949). Deze architect heeft ook de Kathedrale Basiliek van Sint Bavo te Haarlem en de Effectenbeurs te Amsterdam gebouwd, en is de zoon van Pierre Cuypers (1827-1921), bouwheer van het Rijksmuseum en Centraal Station. Het gebouw - genoemd naar Ignatius van Loyola, stichter van de jezuïetenorde - deed oorspronkelijk dienst als gymnasium, en later ook vijfjarige HBS voor jongens, maar biedt thans onderdak aan een communauteit van Jezuïeten, aan het Montessori-lyceum, aan studenten van het Sweelinck-conservatorium, en aan het Ignatiushuis, centrum voor geloofsverdieping.

Twintig jaar na voltooiing van de bouw werd de kapel versierd met gebrandschilderde ramen en glasmozaïeken door een van de meest vooraanstaande glazeniers van Nederland, Joep Nicolas (1897-1972), wiens belangrijkste werk gevormd wordt door de 25 ramen in de Oude Kerk te Delft.

De wanden van het priesterkoor van de kapel zijn uitgevoerd in de door Nicolas zelf uitgevonden vermurail-techniek, en toont de parabel van de werkers in de wijngaard (Mattheüs 20, 1-16), waarin de eigenaar van de wijngaard op verschillende uren van de dag uitgaat om arbeiders te werven, die hij aan het eind van de dag allen evenveel uitbetaalt. Op het gebrandschilderde ronde venster in de achterwand is de gekruisigde Christus afgebeeld, die heerst over hemel, aarde en onderwereld.

Aan weerszijden, boven de bogen, zijn twee evangelieverhalen afgebeeld, die een beeld geven van de Messiaanse overvloed, waarmee Jezus zijn volgelingen tot op de dag van vandaag overlaadt in de eucharistie. Rechts is de wonderbare broodvermenigvuldiging uitgebeeld (Johannes 6, 1-13), waarbij duizenden mensen te eten krijgen tot zij verzadigd zijn; de overgeschoten brokken worden in korven verzameld. Links is de bruiloft van Kana te zien (Joh.2, 1-11), waar Jezus zes kruiken water in kostelijke wijn verandert. Boven in de zijkapellen bevinden zich gebrandschilderde rondvensters met taferelen uit het leven van Ignatius (links) en Aloysius (rechts).

In de linkerwand van de kapel zijn drie gebrandschilderde ramen aangebracht, die in verschillende taferelen de levens van drie jonge Jezuïeten uitbeelden, die in 1729 werden uitgeroepen tot patroonheiligen van de studerende jeugd. Van links naar rechts: de Poolse novice Stanislaw (Stanislaus) Kostka (1550-1568), de Vlaamse priesterstudent Jan Berchmans (1599-1621) en de Italiaanse priesterstudent Luigi (Aloysius) Gonzaga (1568-1591).

Aan de rechterwand van de kapel hangen drie schilderijen van de hand van Lambert Simon (1909-1987). Zij werden aangebracht ter nagedachtenis van dertig leerlingen en oud-leerlingen van het Ignatiuscollege, die tijdens de Tweede Wereldoorlog gevallen zijn voor het vaderland.

De kruisweg, eveneens in vermurail-techniek uitgevoerd, is van de hand van Nico Witteman (1900-1982), die ook de smeedijzeren kandelaars en het altaarkruis maakte. Charles Vos (1888-1954), schepper van o.m. de Servaasbron aan het Maastrichtse Vrijthof, vervaardigde de houten beelden van de harpspelende koning David en de orgelspelende Sinte Cecilia (achterin de kapel), en van Maria, Zetel der Wijsheid, en het Heilig Hart (vóórin de kapel).  (Documentatie geleverd door Rolf Schoevaart, archief Montessori Lyceum Amsterdam.)





1e Gedenktableau 1950 door Lambert Simon (1909-1987) in de kapel voor enigen van de 30 gevallenen, leerling en oud-leerling, in de oorlogs- en bezettingstijd, de herdenking was eerder al op het 50-jarig feest van het St.-Ignatiuscollege (eigenlijk 1945 maar uitgesteld) begin 1946. Reünieboek 1995: p26-27, p48-49 en p64-65. Het schilderij is een uit een serie van drie en deze zijn opgeslagen in het Kunstdepot van de Nederlandse Jezuïeten te Nijmegen. Eind 2016 wordt de informatie verstrekt dat het Archief van Kostbaarheden van de Jezuïeten is verplaatst van Nijmegen naar Leuven, met de aparte mededeling dat de drie gedenktableaux zullen worden of zijn vernietigd.







Herman Alers
Willem Andriessen
Jan Bakker
Jan de Barbanson

Johannes van Beem
Jan van Beers
Victor van den Bergh
Willem van den Bosch

Piet Braun
Wim Burger
Dr. Th. Cox S.J.
Dr. Albert Colon

Louis Defoer
Joannes Dirks
Henny Dijkzeul
Johan Engers

Rudolf Fischer
Richard von Feijtag Drabbe
Andreas Frölich
Mr. Carel Goseling

Han Hutjes
Jan Kerstens
André Kuinders
Han Lindner

Aloysius Naarstig
Eddy Jozef Nieuwenhuys
Ton Poot
Aloys Rooymans

Nico Schrakamp
Loek Verstrijden


De bekendste slachtoffers zijn de verzetstrijders Wim Burger en Loek Verstrijden. Twee roeiboten van hun RIC zijn naar hen vernoemd. Verstrijden werd door Anton van der Waals verraden. Reünieboek (1995) p 26-27. Han Hutjes is tragisch omgekomen tijdens de schietpartij op de Dam op 7 mei 1945. Van de familie van Andreas Fröhlich bezit ik extra informatie. Deze tableaux blijven opgeslagen in het nieuwe Archief van Kostbaarheden te Leuven.





2e Gedenktableau 1950 door Lambert Simon (1909-1987) in de kapel.

Het 3e Gedenktableau is niet in fotografie aanwezig.




Datum: 14 juni 2005
Bezoekdatum: 18 mei 2005
Auteur: Joost van Hest
Architect: Jos Th.J. Cuypers Bouwjaar: 1910-1911

Stedenbouwkundige context
Het onderhavige complex is gelegen in de Museumpleinbuurt die deel uitmaakt van het stadsdeel Zuid en behoort tot de negentiende-eeuwse uitbreidingswijken van Amsterdam. Hier vormt de Paulus Potterstraat tezamen met de parallel daaraan gelegen Jan Luijkenstraat en P.C. Hooftstraat een belangrijke radiaal die in oost-westrichting verloopt en aantakt op de Van Baerlestraat. Oorspronkelijk behoorde het gebied tot de binnendijkse Buitenveldertse Polder, waarvan de grond in gebruik was voor warmoezerijen (groentekwekerijen) en lusthoven. Ter hoogte van de Van Baerlestraat en Roelof Hartstraat sloten de terreinen aan op de gemeente Nieuwer-Amstel. In tegenstelling tot andere delen van de nieuwe ring is het gebied niet verkaveld volgens het in 1877 vastgestelde plan Kalff. Particuliere initiatieven alsook diverse onder de hoed van de overheid geïnitieerde plannen vormden een belangrijk uitgangspunt.
Bij de aanleg van de P.C. Hooftstraat (1872) werd al rekening gehouden met de ligging van dwarsstraten als de Hobbemastraat, Honthorststraat en Van de Veldestraat. Een definitief stedenbouwkundig plan voor het gebied tussen de P.C. Hooftststraat en de Boerenwetering kwam er echter pas na veel discussie en veel verworpen plannen pas in 1891 uit een compromis tussen het college van B&W en een plan van P.J.H. Cuypers, toen zelf ook lid van de gemeenteraad. Dit plan werd alleen voor het westelijke gedeelte vastgesteld. De vaststelling van het gehele plan volgde pas in 1902. In dit plan werd de P.C. Hooftstraat doorsneden door de genoemde dwarsstraten die zouden worden aangetakt op de radialen die het gebied aan de achterzijde van het in 1885 gebouwde Rijksmuseum doorkruisen. De Museumpleinbuurt kent niet de regelmatige opzet van het plan van Cuypers, omdat eind negentig particuliere bouwondernemers in de zuidoosthoek van de zogenoemde Museumpleinbuurt al begonnen waren met de bouw van woningen op basis van het bestaande landschappelijke verkavelingspatroon.

Het onderhavige complex werd gebouwd op het gebied waar tot 1906 de waskaarsenfabriek stond. De school ligt in dit door particuliere bouwers ontwikkelde deel ten zuiden van de Gabriël Metsustraat gelegen deel van de Museumpleinbuurt De invulling van dit gebied kwam tot stand door een combinatie van diverse plannen van particuliere bouwmaatschappijen en van de gemeente zelf. Pas na de afbraak in 1909 van een waskaarsenfabriek aan de Hobbemakade (zie ook hieronder) raakte het gebied volgebouwd. De school vormt een complex dat tezamen met nog enkele herenhuizen een volledig bouwblok beslaat. Dit wordt omsloten door de Nicolaas Maesstraat (noorden), de Hobbemakade (oostzijde), de Ruysdaelstraat (zuiden) en de Pieter de Hoochstraat (westzijde). Genoemde herenhuizen vormen een onderbreking van het complex langs het meest zuidelijke deel van laatstgenoemde straat. De (deels vrijstaande) schoolgebouwen omkaderen een ruim schoolplein. Langs de Hobbemakade stroomt het water van de Boerenwetering, waaroverheen een brug de Ruysdaelstraat verbindt met de Albert Cuypstraat. Vanaf de brug vormt het complex een opvallende blikvanger. De diverse bouwdelen zijn op de rooilijn gesitueerd.

De Amsterdamse architect Jos Th.J. Cuypers leverde het ontwerp voor dit in 1910-1911 gerealiseerde schoolcomplex. Op 13 juni 1910 werd de eerste paal in de grond geslagen en op 16 september legde men de eerste steen.


Gebouwtype en bouwgeschiedenis in hoofdlijnen
In 1895 had een kapelaan van de door de Jezuïeten bediende parochie De Krijtberg in Amsterdam de opdracht gekregen om een geschikte locatie te vinden voor de stichting van een rooms-katholiek gymnasium. Nog in hetzelfde jaar werden twee panden aan de Herengracht 446 in gebruik genomen en op 18 september vond de plechtige inwijding plaats. Het gymnasium maakte een sterke groei door en vanaf 1909 vormde het ook een HBS. Vanaf dat jaar droeg de school de naam St.-lgnatius College. In dezelfde periode kreeg men de beschikking over de terreinen van de waskaarsenfabriek Brandon aan de Hobbemakade. Na sloop werd hier door Jos Th.J. Cuypers de imposante nieuwbouw van de school gerealiseerd, op de hoek van de Hobbemakade en de Nicolaas Maesstraat. De school werd opgezet met een internaat, een patershuis en een kapel. Enige tijd later (1934) realiseerde het bureau Jos Th.J. & Pierre Cuypers de uitbreiding van het patershuis aan de Hobbemakade, op het terrein van de opgekochte meubelfabriek Van Haag. De op de hoek van de Ruysdaelstraat gelegen fabriek zelf werd pas in 1963 gesloopt, waarna hier een gebouw met sportlokalen verrees. Tegelijkertijd bouwde men toen de nieuwe vleugel aan de Pieter de Hoochstraat, waardoor het complex een grotendeels gesloten bouwblok ging vormen. Nadat de HBS in 1969 was omgevormd tot een HAVO en Atheneum en de school in 1973 een moderne scholengemeenschap was geworden, verliet men drie jaar later de oude locatie. Hier werd het Montessori Lyceum gevestigd.
De oorspronkelijke bebouwing van het Ignatiuscollege bevindt zich langs de Hobbemakade en de Nicolaas Maesstraat en vormt hier een L-vormige plattegrond. Van het gedeelte aan de Hobbemakade dateert het meest zuidelijke deel uit 1934. De totale oudbouw telt drie bouwlagen en een zolderverdieping onder mansardedaken. De ontsluiting vindt plaats via diverse aan de straat gelegen ingangspartijen, zowel langs de reeds genoemde straten als aan de Pieter de Hoochstraat. Op de hoek van de Hobbemakade en de Nicolaas Maesstraat markeert de op de verdieping gelegen kapel het complex, eveneens met een mansardedak. De jongere bouwdelen uit 1963-1965 bevinden zich deels vrijstaand langs de Pieter de Hoochstraat en de Ruysdaelstraat. Deze bouwdelen hebben enerzijds een rechthoekige plattegrond (langs eerstbedoelde straat) en anderzijds een in hoofdzaak blokvormig grondplan. Ze zijn vijflaags en hebben een plat dak. De ontsluiting geschiedt aan de zijde van het schoolplein en in de poortdoorgang aan de Pieter de Hoochstraat die naar dit plein leidt.


Architectonische verschijningsvorm
Exterieur oudbouw
De verschijningsvorm van het complex wordt gekenmerkt door een combinatie van gebouwen uit diverse periodes die gezamenlijk een ruime binnenplaats (cour) omsluiten. De oudbouw is van een streng-voornaam karakter en is gecombineerd met laat twintigste- eeuwse bouwdelen in een functionele betonstructuur.
Het metselwerk van de oudbouw is uitgevoerd in bruine baksteen in kruisverband met knipvoegen. Er zijn uitkragende bakstenen plinten met een hardstenen waterlijst. De door horizontale vensterstroken bepaalde gevels hebben een vrij sober karakter en worden op diverse plaatsen verlevendigd door bakstenen lisenen. Andere gevelaccenten bestaan uit de ventilatieroosters onder de schoolvensters. Deze zijn opgenomen in rood-keramische sierkaders. Het ingehouden karakter wordt versterkt door de eenvoudige opzet van de vensters die worden ontlast door bakstenen strekken. Van een bijzonder karakter zijn de diverse ingangspartijen, aan de straat- en courzijden van het gebouw. Deze zijn voorzien van zandstenen sierdetails zoals speklagen, kapitelen en sierlijsten. Aan de Pieter de Hoochstraat is de ingang gekoppeld aan een binnen de bovenverdieping gelegen loggia met rondboog. Aan de Hobbemakade behielden de ingangen hun oorspronkelijke blankhouten toegangsdeuren. Andere markante elementen vormen de klassieke timpanen die zowel aan de straatzijden alsook aan de cour een bekroning vormen van enkele geveldelen. Van deze timpanen bevatten twee exemplaren een fraaie frontispiesinvulling met enerzijds het jezuïetenlogo IHS en anderzijds de traditionele jezuïetentekst Ad Majorem Dei Gloriam. Het eerstgenoemde timpaan, aan de Hobbemakade, wordt geflankeerd door tegeltableaus met de vermelding van het bouwjaar 1911. Tegen het uitgebouwde trappenhuis aan de cour bevindt zich een veelkleurig mozaïekpaneel met een Madonnavoorstelling. Blikvanger bij uitstek vormt de op de verdieping gelegen kapel op de hoek van Hobbemakade en Nicolaas Maesstraat. De koorgevel aan eerstgenoemde straat is symmetrisch met drie door lisenen gelede traveeën met een oculus met glas-in-lood (zie ook interieur). De middelste oculus is groter dan de andere twee. Een timpaan sluit de middentravee af. Aan de Nicolaas Maesstraat bevat de kapel vijf rondboogvensters, alle met glas-in-lood (zie ook interieur).
Van een bijzondere opzet is de gevel aan de courzijde, waar een overkluisde gang met gekoppelde rondboogvensters en blindbogen langs de kapel ligt. Fraaie sierlijsten met groene en bruine keramische tegels vormen de beëindiging van beide lengtegevels. Verder is het mansardedak van de kapel aan de Nicolaas Maesstraat voorzien van dakkapellen met een rondboogtimpaan. Een hoge klokkentoren met achtkantige lantaarn en hoekpinakels verheft zich boven het koor en vormt een pendant van een klein Angelustorentje aan de andere kopzijde van het dak. Alle daken van de oudbouw zijn gedekt met leien in Maasdekking. De diverse dakkapellen zijn vergelijkbaar met voornoemde exemplaren op de kapel, maar ditmaal met een segmentboogtimpaan.

Interieur oudbouw
De middencorridors zijn in het gehele gebouw overkluisd met vierdelige graatgewelven.
Deze zijn overwegend gepleisterd, maar in de gang naast de kapel juist in schoon metselwerk uitgevoerd. De gewelfaanzetten bestaan uit fraaie keramische kapitelen met diverse siermotieven. Tegelvloeren zijn in enkele gangen in het zicht gebleven. In de diverse trappenhuizen bevinden zich granieten bordestrappen met smeedijzeren sierhekken. Eén lokaal in de noordwesthoek (voormalige tekenzaal) is voorzien van een houten gewelf in de vorm van een open dakstoel met houten trekbalken met makelaars.
Van een fraai karakter is de (voormalige) kapel waarvan de hoofdingang in de lengteas ligt van één van de middengangen. De kapel is uitgevoerd als een in hoofdzaak ongedeelde zaalruimte met een tongewelf. Een triomfboog scheidt het koor van het schip. Het koor is driebeukig, met aan weerskanten van de middenbeuk een dubbele rondboog met een gepolijste marmeren kolom. De schipwanden hebben hoge houten lambriseringen met paneelverdeling. Drie vensters bevatten figuratief glas-in-lood (Joep Nicolas, 1934) met voorstellingen van de H.H. Stanislaus Kostka, Johannes Berchmans en Aloysius Gonzaga. Ook de drie oculi in het koor bevatten figuratief glas-in-lood (Joep Nicolas, 1934) met de Calvariethematiek en jezuïtische onderwerpen. De gehele koorwand en de zwikken van de voornoemde rondbogen in het koor zijn uitgevoerd in vermurail-techniek (Joep Nicolas, 1934). Ze verbeelden respectievelijk de Wijngaard des Heren, de Bruiloft van Cana en de Wonderbare Broodvermenigvuldiging. In de op het koor aansluitende sacristie bleven de houten wandbetimmering en credenskasten behouden. Bovendien bleef er de wandfontein met de vermelding ANTE en POST bewaard. De onder de kapel gelegen aula wordt onderverdeeld door sober geprofileerde en vlakgepleisterde pijlers.


Cultuurhistorische Context
Het Sint Ignatiuscollege was tezamen met colleges als het Sint Canisius in Nijmegen en het Sint Aloysius in Den Haag één van de vermaarde onderwijsinstituten in Nederland van de Orde van de Jezuïeten. Talrijke prominente figuren in politiek en maatschappij genoten er hun opleiding. Bekende leerlingen van het Amsterdamse ‘Ig’ zijn onder meer Joseph Luns, Piet Steenkamp en Antoine Bodar (correctie: maar een jaar). Het lag voor de hand dat deze prestigieuze school aan de vooraanstaande katholieke architect Jos Cuypers de opdracht gaf voor het ontwerp van haar gebouw.
Joseph Theodorus Joannes Cuypers (1861-1947) is een telg uit het beroemde architectengeslacht Cuypers. Hij was de zoon van P.J.H. Cuypers en vader van architect Pierre Cuypers. Veel projecten voerde hij samen met Jan Stuyt uit (met wie hij in 1900-1908 geassocieerd was), maar ze schiepen ook gebouwen op eigen naam. Al dan niet in samenwerkingsverband met laatstgenoemde is Jos Cuypers vooral bekend van zijn diverse ontwerpen voor vernieuwende kerkarchitectuur, waaronder de nieuwe Sint Bavo in Haarlem (1895/1930) die geldt als zijn belangrijkste ontwerp. In Amsterdam bouwde hij met Stuyt de
Rozenkranskerk aan de Jacob Obrechtstraat. Van zijn profane bouwwerken zijn onder meer te noemen: het huis Oud Leyerhoven aan de Tesselschadestraat/Vondelstraat, de Boerhaavekliniek met bijbehorend doktershuis aan het Museumplein en de Effectenbeurs aan het Beursplein. Ook buiten Amsterdam heeft hij vele objecten op zijn naam staan. Jos Cuypers was vanaf omstreeks 1920 geassocieerd met zijn zoon Pierre die zijn vader bij de voltooiing van de Haarlemse Sint Bavo assisteerde. Het Amsterdamse Ignatiuscollege neemt in het gevarieerde oeuvre van Jos Cuypers door zijn typologische betekenis als schoolgebouw een bijzondere plaats in.
De oudbouw van ‘het Ig’ is opgezet volgens het corridortype, met lokalen en overige vertrekken aan beide zijden van de gang. De gangen lopen in hoofdzaak ononderbroken door langs de Hobbemakade en de Nicolaas Maesstraat. Aan eerstgenoemde straat maken ze deel uit van het voormalige klooster om vervolgens over te gaan in het schoolgedeelte met het vroegere internaat. De kapel markeert de hoekpartij langs deze straten. Qua vormgeving is de oudbouw karakteristiek voor de nieuw-historiserende ontwikkelingen in de eerste decennia van de twintigste eeuw en die ook in het werk van Jos Cuypers een belangrijke rol speelden. Er is aangesloten bij de vormentaal van de Renaissance, met timpanen, enkele speklagen en strak gelede gevels. Inwendig verwijzen de kruisgewelven van de gangen naar het katholiek-religieuze karakter, als een echo van de middeleeuwse vormentaal. Fraaie keramische kapitelen vormen de aanzet van de kruisgewelven. Enkele exemplaren zijn voorzien van het historische ‘logo’ van de Jezuïeten: IHS, als verwijzing naar de naam IHESUS.
Van een bijzonder karakter is de kapel die tegenwoordig als aula fungeert. Gelijktijdig met bovengenoemde uitbreiding van het patershuis werd deze voorzien van de huidige beglazing alsmede het fraaie vermurail-tableau tegen de achterwand van het koor. Dit gebeurde naar ontwerp van de vooraanstaande glazenier Joep Nicolas (1897-1972), telg van de bekende glazeniersfamilie uit Roermond die daar al vanaf 1855 een atelier dreef. De ramen in het schip betreffen de Jezuïetenheiligen Stanislaus Kostka, Johannes Berchmans en Aloysius Gonzaga. Ze zijn afgebeeld in een kader van verhalende scènes uit hun zogenoemde vita. Nicolas voerde ze uit in de vernieuwende trant waarmee hij brak met de neogotische traditie van zijn voorgangers en een nieuwe fase inleidde in de Nederlandse glaskunst. Karakteristiek zijn het vlotte lijnenspel en de expressief-monumentale uitstraling, hetgeen ook is te zien bij Nicolas’ koorramen van de kapel. Hier werd in 1934 een bestaand segmentboogvenster vervangen door een oculus. Het vermurail-tableau, met een verbeelding van de Wijngaard des Heren, is uitgevoerd in de door Nicolas zelf geïntroduceerde techniek om opalineglas op een vernieuwende manier te bewerken. Mede door de tamelijk weinig voorkomende themakeuze neemt het tableau een bijzondere positie in binnen de Nederlandse glaskunst uit het Interbellum.

Conclusie
De gebouwen van na 1934 (gedeelte Pieter de Hoochstraat 59 en Hobbemakade 54) bezitten te weinig monumentale waarde om een monumentale status te rechtvaardigen.

Het schoolgebouw aan de Hobbemakade 51-53 heeft stedenbouwkundige waarde doordat het complex een belangrijke blikvanger vormt aan de rand van de Museumpleinbuurt, waar het mede door de markante kapel met toren sterk in het oog valt. Het uit bouwdelen uit verschillende periodes bestaande schoolcomplex heeft architectuurhistorische waarde vanwege zijn voor diverse bouwkundige ontwikkelingen in de twintigste eeuw karakteristieke vormgeving. Van een bijzondere betekenis is de uit 1910-1911/1934 daterende oudbouw. Dit zowel in de hoofdvorm als de detaillering overwegend gaaf bewaard gebleven gedeelte - met onder meer een voormalige kapel - heeft hoogwaardige esthetische kwaliteiten en is zowel in- als uitwendig een goed voorbeeld van een in nieuw-historiserende trant vormgegeven rooms katholiek collegecomplex c.a. dat is opgezet volgens het corridortype. De oudbouw is van belang voor het oeuvre van de vooraanstaande architect Jos. Th.J. Cuypers die zowel in Amsterdam als daarbuiten een grote rol heeft gespeeld op het terrein van de katholieke bouwkunst. Van kunsthistorisch belang zijn de figuratieve glas-in-loodramen alsmede de vermurail-wanden in de kapel die werden gemaakt door de al even vooraanstaande glazenier Joep Nicolas. Nicolas introduceerde het vermurail als een nieuwe techniek. Mede door de gekozen thematiek (Wijngaard des Heren) heeft het onderhavige voorbeeld zeldzaamheidswaarde. Ook de ramen zijn kenmerkend voor de vernieuwende betekenis van Joep Nicolas. Het schoolcomplex is van cultuurhistorisch belang als één van de vermaarde en invloedrijke jezuïetencolleges die een grote rol hebben gespeeld op het gebied van het voortgezet katholiek onderwijs in Nederland.

Gebruikte bronnen en literatuur

Archief Bureau Monumenten & Archeologie, Amsterdam

Elsenaar, G.A. & Verberne, P.J., ’n Eeuw IG. Het Ignatius in de jaren 1895-1995, Amsterdam 1995

Hoogveld, C. (hoofdred.), Glas in lood in Nederland 1817-1968, Den Haag/Zeist 1989, p. 297 Gemeente Archief Amsterdam, beeldbank

(Documentatie geleverd door Rolf Schoevaart, archief Montessori Lyceum Amsterdam.)

Hoofdgebouw met nieuwe ramen 2016. Foto van Rolf Schoevaart.




Het paterstrappetje NU, gefotografeerd door Jos Heitmann op 29-1-2014. Op deze plek zijn talloze klassenfoto's vervaardigd, zie boven. Verrast te constateren dat het trappetje is gehalveerd aangezien na de verbouwing tot het Montessori-lyceum de doorgang naar de voormalige cour niet behoeft. Hiervóór echter werden enige ruimten in het patersgebouw incidenteel verhuurd voor lezing of cursus.

En ten slotte:


R.I.P. voor Jezuïetenkerkhof


Memoires Schooltijd 1956-1962 (hlink Adobe pdf)


W.M. Kardinaal van Rossum C.Ss.R. Bezoek aan het St.-Ignatiuscollege op 12-7-1913 (hlink Adobe pdf) 


St. Ignatiusgymnasium (Wikipedia) 


Reünie 22 IV 2006 - Teleurstelling maar ik heb Haar toch meegemaakt, inclusief Reünie 16-9-1995 (Ig 100 Jaar)
 

Katholieke Jongens uit den beschaafden Stand

 

Loci Scholarum 

 

 

Muziek


Passiesessie uitgevoerd door koor en orkest van het Ig in de kapel op 2/3 april 1960
- Kantate ‘Jesu meine Freude’ van Dietrich Buxtehude: rechtstreekse link:
https://youtu.be/zSyejetzQhg
- Passie volgens het Evangelie van Johannes door Bernard Huijbers: rechtstreekse link:  https://youtu.be/53Wf_OYExO8
- Triosonate IV in G van Willem de Fesch: rechtstreekse link:
https://youtu.be/7UIXDcF9mhg

De eerste twee onderdelen worden gedirigeerd door Bernard Huijbers, de Triosonate door Ted de Cloet.



Met dank aan Henny Vijn (zie comments onder)

 

1452: Archief van het Sint Ignatiuscollege -Stadsarchief Amsterdam (Niet geraadpleegd)

"Het Sint Ignatiuscollege, opgericht door paters Jezuïeten, kreeg al direct vanaf de oprichting met een grote toestroom van leerlingen te maken. Het college is één van de zelfstandige gymnasia in Amsterdam. De school vierde in 1995 zijn honderdjarig bestaan. Dit archief met een lengte van ca. 30 meter bevat divers materiaal over dit Gymnasium, onder meer bestuursstukken en stukken over de viering van het honderdjarig bestaan" 

https://archief.amsterdam/inventarissen/details/1452/

Inventaris

 

Klassengroet: 


 

 
"Geloofd zij Jezus Christus."

"In alle eeuwigheid, Amen."



 Andere Ignatius Colleges in de wereld:

St Ignatius' College te Stamford Hill bij Londen alwaar Alfred Hitchcock als pupil. (Wiki Engels)

Elders in de wereld  (Wiki Engels)

Seksueel Misbruik Jezuïetencollege Canisius te Berlijn

------------------------------------

Seksueel Misbruik

Wie ook maar iets afweet van seksueel misbruik of iets in die richting, binnen of buiten de school, wie jarenlang dit voor zichzelf gehouden heeft, er vanaf zijn vrienden, zijn ouders tot in zijn huwelijk er nooit over gesproken heeft, er altijd mee is blijven rondworstelen, verzoek ik dringend contact te zoeken met het aanspreekpunt in voller discretie:

Dr. Nard Loonen ljml46@gmail.com

of onder naam, of anoniem een reactie te geven over dit onderwerp in het weblog van Nard Loonen:

http://nardloonen.nl/2012/11/16/7-sacramenten-1959-1966-77/

 

Slideshow

door Huub Mous huubmous@gmail.com

Sint Ignatiuscollege Amsterdam 1959-1966

 

Alvast hartelijk dank,

Het Ig was geen hel, zoals iemand schreef, maar om het nu een hemel te noemen is ietsje bezijden de waarheid. Wij willen derhalve het vagevuur graag brandend houden.

 

 

Jos Heitmann 

jaheit59@freedom.nl

Valkhof 26 huis

1082VJ AMSTERDAM  

tel: +31 20 644 3351

mob: +31 6 44341109

AMSTERDAM - Buitenveldert

----------------------------------------------

 

Promimenten met Jezuïtenscholing: 

Lijst in Wiki Amsterdam

Katwijk de Breul
Alhier werden generaties vooraanstaande katholieken opgeleid, zoals premier Jan de Quay, kamervoorzitter Frans-Josef van Thiel, hoogleraar en politicus Erik Jurgens, alsmede talloze telgen uit illustere families als Brenninkmeijer, Houben, Ruys de Beerenbrouck, Van Lanschot en Michiels van Kessenich. (cit.)

Lijst in Wiki Zeist

Ruud Lubbers en Hans van Mierlo van het Canisius Nijmegen.

Lijst in Wiki Nijmegen

Lijst in Wiki Aloysius Den Haag

Jozef Stalin, Robert Mugabe, Franz Beckenbauer (Ingolstadt).

Sir Arthur I. Conan Doyle 1869-1875 te Edinburg.

(Wordt vervolgd) 

 

Huub Mous weblog Zeer vele textuele bijdragen over het St.-Ignatiuscollege (1960-1967), m.n. Gymnasium. Te verkrijgen d.m.v. de zoekfunctie in diens weblog. Een volledige lijst met hyperlinks ga ik nog aanmaken, Jos.

Nard Loonen weblog Zeven textuele bijdragen voorzien van foto's en afbeeldingen onder de titel "7 Sacramenten (1959-1966)", m.n. Gymnasium. Te verkrijgen d.m.v. de zoekfunctie in diens weblog. De laatste bijdrage 7/7 bevat een lerarenbeschrijving naar mijn voorbeeld in de Memoires Schooltijd (1956-1962) (zie boven). Weblog gesloten 3-12-2020 en overgegaan tot privé-post, zal medio 2021 worden opgeheven.

NN (1957-1963) m.n.Gymnasium heeft een soortgelijke lerarenbeschouwing opgetekend. Dit document wordt niet onder zijn naam gepubliceerd; ik heb echter toestemming relevante gedeelten voor zover betrekking op de H.B.S.-tijd als aanvulling op de tekst van mijn Schoolherinneringen te plaatsen. (29-1-2014)

Jos Heitmann & Modernisme in Lourdes - Kritiek op Huub Mous' boek Modernisme in Lourdes - Gerard Reve en de Secularisering (2014) Essay in het weblog van Huub Mous met o.a. uitvoerige informatie over de indoctrinatie van het katholicisme op het St.-Ignatiuscollege te Amsterdam (1956-1962). (8-3-2014) 

Vrienden van het St. Ignatiusgymnasium Privégroep Linkedin.

 

 

 Deel II Schoolgegevens

Deze onderstaande data stondenden in een Adobe/pdf-file welke gekoppeld is geweest aan de beeldbank. Doch in de freedom provider kan ik deze koppeling niet tot stand brengen, Derhalve heb ik de date ongecorrigeerd toegevoegd.

Jos Heitmann 19-5-2021. 


St.-Ignatius College, AMSTERDAM 1956 – 1962 J.A. Heitmann


In mijn omvangrijk Ig-Essay heb ik minder dan anderen de medeleerlingen maar eerder de geweldig imponerende leraren beschreven die mijn leergierigheid opgewekt hebben.
Het Patershuis van het St.-Ignatiuscollege te Amsterdam. Foto Jos Heitmann ©
Zie ook de Beeldbank:
St.-Ignatiuscollege te Amsterdam - Foto's 1956-1962 alsmede die van voor de oorlog en reünies erna
Eindexamen H.B.S.-B 5-jarige cursus 1962:


Aa, Rudie van de
Bakker, Rob. Wist in het laatste studiejaar ongelofelijk hard te werken en slaagde derhalve cum laude. De leerling had een groot geheugen
Dekkers, Ad
Dekkers, Ton
Goede, Adelbert (Reünie 16 IX 1995, 22 IV 2006)) Zijn vader was een der architecten van het gebouw De Nederlandsche Bank aan het Frederiksplein te Amsterdam alsmede vermaard fotograaf. 1967 werkzaam aan het laboratorium van Kistemaker in de Watergraafsmeer. Daar in 1970 afgestudeerd en in 1975 gepromoveerd in de plasmafysica.
Hamel, Joost (Reünie 16 IX 1995, 22 IV 2006). Deed herexamen 1963. Zag ik het laatst op de laatste reünie.
Heitmann, Jos (Reünie 16 IX 1995, 22 IV 2006)
Jos Heitmann 1956, 1957 of 58 en een jaar of wat na 1962
Hemmers, Henk
Leegwater, Ton. Gestudeerd in zijn hobby biologie. Nam readings uit het bezit van pater Mooijman van Engelse acteurs op en studeerde daarin. Zijn punt voor Engels werd derhalve astronomisch hoog. Docent biologie Fons Vitae.
Maanicus, Henk. Vertelde wel over een 'goede oom' die bisschop in Afrika is. In een bericht van De R.K.K. Krijtberg heb ik omstreeks 2001 gelezen dat een gelijknamige man te Amsterdam is overleden. Dit moet dan ontegenzeggelijk diens oom geweest zijn. Tandarts te Hilversum.
Mars, Martin
Massaro, Graziano G. G. / Gepromoveerd in de Natuurkunde aan de UvA op 1 III 1978.
Onel, Rob
Pekelharing, Ben (+17 IV 2015) Docent Biologie Barleaus.
SPUI 42 01|2015 p26
Rooy, Ron de. Hobby massapsychologie en gedroeg zich ook als Lynceus.
Schermer, Toon (Reünie 16 IX 1995). Is Jezuïet geworden uit familietraditie. Werkzaam als gevangenis geestelijk verzorger, een der historische taken van Jezuïeten. Werd op oudere leeftijd blind (familieziekte).
Schlebaum, Wim H. Vriend en conservator van het oeuvre van:
Staak, Frans van de (1943 +28 V 2001). Cineast van speciale films voor klein publiek. Gehuwd
(geweest) met de vermaarde cineaste Hedy Honigmann.
Zie: http://videoclub.tiscali.nl/film/106cb99d53e.html
Zie: http://videoclub.tiscali.nl/film/106cb98a02d.html
Eigenzinnig filmmaker en graficus
Stam, Paul
Steur, Thoom. Lange Volendammer uit een katholiek gezin van 16 kinderen. Verrichtte afhandeling schadeloosstelling slachtoffers nieuwjaars-cafebrand en kreeg een onderscheiding van de gemeente.
Visser, Jan
Vörde sive Vörding, Louis zum. Fragiele gestalte. Vaak nog gezien in een café Koekenbier te Amsterdam-Zuid. Kreeg kamer van Edward Pelsma.
Wessel, Eric
Pas, Huub te
In ditzelfde eindexamenjaar werd de leerling Antoine Bodar van het Ig gestuurd wegens dromerij. Deze man heeft dus niet echt op het Ig gezeten maar dat wordt wel altijd foutievelijk geschreven.
Leo van de Lande, op 3e klas-foto 1959-1960 (Zie: Beeldbank), overleden 15 VIII 2008. Paul Woltering, H.B.S.-A 1962, overleden 24 III 2016. Een kleine biografie.
Naar de reünie op 29 X 2011 is niemand gegaan.
Ongeciviliseerden waren:
Veenboer, luidruchtig, berucht en misprezen door leraren, vooral juffr. Klap. Hij werd van school verwijderd. Baalke (Duitse afkomst), luidruchtig die zich tijdens het omkleden voor het gym ongegêneerd gedroeg, d.w.z. hij bedekte zijn schaamdelen met een hand. De leraar Siegmund vermaande hen strengstens. Hij werd van school verwijderd.
Ho Tan Kwie die wist van sarren. Na een klacht mijnerzijds werd hij van school verwijderd.


Toelatingsexamen
Het Ig nam een "Toelatingsexamen" af voor alle kandidaten. De ouders werd schriftelijk verzekerd dat het slagen op zich nog geen garantie is voor plaatsing van de kandidaat op de school. De bijzondere school hield het wettelijk recht te weigeren. In alle vakken werd uitgevraagd zo ook dat van Katechismus (met K!) Mgr. Joannes Petrus Huibers Bisdom van Haarlem 15 XIII 1948. Welnu, die konden wij dromen! Veel later kwamen wij erachter dat de catechismusvragen louter dienden de Jezuïeten een inzicht te verschaffen wat het niveau van de godsdienstkennis is geweest! 


Eindexamen
Maandag 14 V 1962 Mechanica 3 uur en Nederlands opstel 2½ uur; 15 V Natuurkunde 3 uur en Algebra 2½ uur; 16 V Scheikunde 3 uur en Nederlands tekstbehandeling 2½ uur; 17 V Goniometrie, Differentiaal- en Integraalrekening 2½ uur uur en Engels 2 uur, Vrijdag vrij,
Maandag 21 V Analytische Meetkunde 2½ uur en Frans 2 uur en 22 V 1962 Stereometrie 2½
uur en Duits 2 uur.
In deze tussentijd tot het mondeling werden nog gewoon lessen gegeven met een aangepast schema. Sommigen konden een herexamen krijgen.
Mondeling 20 VI t/m 26 VI 1962 voor de vakken Scheikunde, Nederlands, Duits, Frans, Biologie (of Plant- en Dierkunde genaamd) en Engels.
Datum plechtige diploma-uitreiking 29 VI 1962
Lesrooster 1962
Maandag: Natuurkunde, Mechanica, Frans, Algebra, Lijntekenen, Aardrijkskunde en
Nederlands, totaal 7 lesuren.
Dinsdag: Duits, Geschiedenis, Natuurkunde, Godsdienst, Analytische Meetkunde, Economie en Gymnastiek, totaal 7 lesuren.
Woensdag: Nederlands, Engels, Natuurkunde, Scheikunde, Anorganische Scheikunde. Donderdag: Biologie, Godsdienst, Frans, Organische Scheikunde, Analytische Meetkunde, Engels en Mechanica, totaal 7 lesuren.
Vrijdag: Biologie, Gymnastiek, Duits, Goniometrie, Organische Scheikunde en Natuurkunde, totaal 7 lesuren.
Zaterdag: Stereometrie, Handtekenen, Nederlands en Geschiedenis.
Voor de vakken Natuurkunde, Scheikunde, Handtekenen en Lijntekenen waren afzonderlijke klaslokalen, uiteraard ook voor Gymnastiek. Soms werd Mechanica in het Natuurkundelokaal gegeven.


Leraren en Patershuis
Dit (later vergrote) gebouw aan de Hobbemakade 51 was vrij toegankelijk voor de leerlingen. Wij smuilden toen er op het dak een TV-antenne werd gemonteerd voor zulk een heidens object.


Heer Alles - Nederlands. Redekundig ontleden in extenso. De man heeft ons een psychologische streek geleverd door op een proefwerk tien lijdend voorwerpszinnen voor te
leggen. Aangezien niemand aan een dergelijk toeval kon geloven heeft ook niemand deze tien zinnen goed durven te benoemen. Voor de leraar een waarlijk glunderend genoegen. In een
der lagere klassen moest ik een spreekbeurt houden over een vrij onderwerp - altijd een gezellige bijeenkomst. Ik koos het onderwerp "De Kameleon" waarmee ik in een halve
minuut klaar was. Dit wekte enige hilariteit... Het jaar daarop nam ik revanche door te spreken over "De planeten" (van ons zonnestelsel dan) en was hiermee bezig maar liefst 50 minuten. Zo een tijd de hele klas weten te boeien was een ongekende prestatie. De heer Alles ried mij aan sterrenkunde te gaan studeren.
Hij misprees Armando die in De Gids lege bladzijden als tekst publiceerde.
Hij waardeerde Vogels en Vissen van Guillaume van der Graft (Willem Barnard) maar zei erbij dat deze dichter wel dominee is.
Typische uitspraken: instemming met de zangeres Jo Vincent die landelijke publiciteit kreeg dat de moderne zangers slechts konden schreeuwen; dat je in een uit te lenen boek moet schrijven "Gestolen van de eigenaar...", om het ooit terug te willen krijgen, Buchfluch genaamd; nooit meer naar een voetbalwedstrijd in het Olympisch Stadion als je plaats bezet blijkt te zijn; dat paling vet wordt van het oppeuzelen van het kadaver van een hond; dat kauwgum dat in New York op straat was gegooid opgeruimd wordt en hergebruikt.
Hij was woonachtig te Haarlem maar altijd op het Ig, misschien ook nog avondles zodat hij eigenlijk nimmer thuis was. Redigeerde de proefwerken in de trein, dat is dus heel snel.
Omstreeks 1965 kwam ik het echtpaar Alles tegen op het Rembrandtplein. De heer Alles had waterig vermoeide ogen maar glimlachte vriendelijk.
Zijn zoon studeerde sociologie en is waarschijnlijk (naar ik in SPUI las) overleden.


Jansen S.J. Nederlands. Het kan deze geweest zijn mij te verhalen over zijn militair verleden in de oorlogstijd in Frankrijk een compaan te zien sterven door een vijandelijk schot door zijn kin. Jansen is in 1966 als een der eersten uitgetreden. (naar: Huub Mous, 2-1-2013 en 25-6-
2012.) Toevallig vernamen we van hem dat P.C. Boutens homo was. Dat bij dichters veel manisch-depressiviteit voorkomt. Jansen had een mooie stem en een schrandere kop.


A.B. Kropman S.J. - Frans. Een joviaal mens, lange gestalte, scherpe blik, lyrische stem. Klassenleraar geweest waarbij je voor menige aangelegenheid kon binnentreden. Als jong mens moest ik een Frans woord op het bord schrijven; ik spelde hem niet correct. "Maar dit woord klinkt ook erg goed!", becommentarieerde de leraar. Wat had een ander gezegd? "Fout!"? "Doe je huiswerk over!"? "Ga in de hoek!"? "Strafregels!"? "DOM!"? Niets van dat alles, gewoon een hartelijk vriendelijk en gemoedelijk: "Maar dit woord klinkt ook erg goed!" Dat noem ik nu didactiek. Een fantastische leraar aan wie ik zeker mijn latere vrijwillige cultivering van de Franse taal te danken heb gehad.
Een zijner beweringen vergeet ik nooit: Dat is dat de Franse taal zich minder goed leent in grof schelden dan de Duitse. Het tegendeel is echter waar: Ik heb in mijn studie de 65 permanente scheldwoorden van Voltaire alle gelezen!
Peter en de Wolf in het Frans met de grammofoonplaat muziek van Prokofjev. De pater heeft een grote inbreng gehad in de z.g. Vormingsdagen (zie hierna), waarschijnlijk zijn idee.
In zijn overlijdensadvertentie (medio 80er) zag ik dat hij na zijn uittreden gehuwd is geweest.


Pater Drs. Frans Wassenaar S.J. - Geschiedenis. Een zachtmoedige man die niet altijd orde kon houden en dan maar luider, beter strenger ging spreken (Rooijmans deed het omgekeerde!). Wist de aandacht te trekken met het opnoemen van buitengewoon belangwekkende gebeurtenissen en ging dan ook driftiger spreken. Vaak ben ik op zijn kamer geweest om mij te vergapen aan een zo immense hoeveelheid boeken! Hoe kan je zo geleerd zijn? Later dacht ik wel dat hij achtergelaten bibliotheken van voorgangers heeft overgenomen.
En dan daarbij een enorme hoeveelheid scherven gelezen van opgespoten land. Geschiedenis! Wassenaar liet eens een document en een schootsvel zien van een bekeerde vrijmetselaar die was uitgetreden. In vroeger eeuwen was een dergelijke uittreding niet zonder risico.
Op 20 X 1960 vond er op het Ig een psychologische test plaats door de Dr. Jan Waterink
Stichting. Meerdere klassen werden gescreend teneinde de nieuwe Amerikaanse test te ijken op Nederlands grondgebied. Zo ook vele andere scholen bezocht. Wassenaar was diegene die ondanks de anonymiteit van de test desalniettemin voor onze klas een uitslag gevorderd heeft. Ook anonym natuurlijk. Toen hij nadien gedetailleerd voorlas uit de testresultaten en persoon
1, persoon 2 alsmede persoon 3 noemde, moesten wij onwillekeurig naar een zekere klasgenoot kijken aangezien deze beschrijving echt voldeed aan onze verwachting! De desbetreffende leerling die dit (allicht) ook in de gaten had keek gerougeerd diep naar zijn navel maar die was altijd al schuw en verlegen.
Wijze les: ga niet te vlug een relatie op de uni aan, daar gaat het goed maar eenmaal beiden in het beroepsleven minder.


Drs. J.G.A. Brinkhoff S.J. – Duits vanaf de 2e klas. Veel rijtjes op rijm van de Onregelmatigen die ik nog bezit. Ik houd van schematiek. Bleef eerder bij grammaticaal onderricht dan letterkundige uitweiding. Toch wel voorzichtige woorden gewijd aan de jongste geschiedenis waar het Duits erfelijk mee belast is; daaraan valt niet te ontkomen. Faust in het Centraal Theater (afgebroken, stond op de plek tussen iT-ABN Amro-bank nù aan de Amstelstraat) door een Duits gezelschap zij het een fors gecoupeerde tekst om scholieren niet teveel te vermoeien. Grammofoonplaatje van gemaakt. Stampvolle zaal met alle leerlingen uit Amsterdam. Maar toen Minna von Barnhelm op 11 II 1961 van Lessing zou worden opgevoerd had de pater verzuimd kaarten te bestellen, kennelijk was ik de enige belangstellende geweest. Samen gingen wij per fiets naar voornoemd theater maar er bleek geen enkel kaartje meer beschikbaar te zijn. Spijtig nam de man afscheid van mij.
Erlkönig (Goethe, Schubert) en Die zwei Grenadiere (Heine, Schubert) op de plaat.
Als geestelijke heeft de man onze eerste twee studiejaren elke dag om acht uur 's morgens de verplichte mis gelezen op de zolderverdieping van "De Fabriek", de Zolderkapel genaamd. Een jonge Jezuïet hield bij de ingang toezicht dat 'n kerkganger niet meer dan een hostie op het gouden schaaltje legde dat voor de heilige consecratie bedoeld was.


Drs. E. Bresser - Duits. Heeft germanistiek aan de UvMünchen gestudeerd en gold derhalve als extra bekwaam. Richtte zich op vertalen van woorden met ogenschijnlijk betekenisovereenkomst in klank van Duits en Nederlands, maar de schijn bedriegt. (Boek J. Schneider.) De opgebouwde woordenschat is degelijk geweest. Van hem stamt de paradox: "Ter voorbereiding van het schriftelijk examen Vertalen Duits kan je i.p.v. een Duits boek eerder een Nederlandstalig werk ter hand nemen!"
De man moet geweigerd hebben als vertaler te werken aan de Euterpestraat en dook onder. Zijn dochter heeft gewerkt als lerares Nederlands op alle drie plekken van het Ig in Zuid.


Hr. Terlingen - Engels. Een zeer zachtmoedige man die echter onverwachts op luide toon Shakespeare kon verklaren tot "Het grootste genie uit de wereldgeschiedenis". Over beroepsijver gesproken! Een laatste dag van het trimester besteedde de leraar aan door ons Engelse woordjes laten zoeken in een opgegeven woord als bijv. "Elementary School" Wie het honderdste woordje aanbracht kreeg een pluim waardoor wij dus wachtten tot nummer 99 voorbij was. Echter konden wij nog niet het beruchte glossarium van Shakespeare hanteren, dat zou al te fraai worden op een Katholieke school gezien de groffe woorden als Bawd(y). Hierin is wellicht de reden te vinden dat de Duitse Schrijver Ernst Jünger voornoemd wereldgenie zeker niet achtte. Tegen de vacantie las hij voor uit Christmas Carol en dat elke keer met grote vreugde. Geschokt was ik mij aangesproken te horen worden met Heilman, tot hilariteit van de klas. Maar ik heb dan ook geen Engelse naam. De verlegen man was gewoon verstrooid en hij kon niet eens zo goed de orde bewaren.


Drs. J.-P. Mooijman S.J. - Engels. Hij was al aan het Ig verbonden voor 1945 en bleef tot ver in de negentiger nog woonachtig in het patershuis aan de Hobbemakade. Benadrukt weliswaar de beslotenheid van het College maar "het Kruis is open." Heeft een grote rol gespeeld in de opbouw van de HAVO/MAVO na invoering van de Mammoetwet waarbij de H.B.S.-schoolvorm is verdwenen. Heeft een grote lijst internationale publicaties op zijn naam met didactische studies, ik heb de rij dossiers gezien. Zo is een van zijn stellingen dat een leerling best zestien (spreek-)talen kan leren met de audiomiddelen. De man heeft de hardnekkige gewoonte gehad de leerlingen verplicht bovenaan het proefwerkformulier de letters AMDG te laten schrijven. Voor ons ieder overdreven maar daar tegenin gaan was toch zinloos.
Vond strip-tease afstompend.
Hij bezat een meter aan eigen wetenschappelijke publicaties. Zei dat Jezuïeten in de VS vrijere omgangsvormen hebben. Wel weet ik uit de memoires van Ben Tervoort dat zij meer geld op zak (mogen) hebben.
Gaf een stencil van de inaugurale rede van/door JFK (20 I 1961).
Een oudere schoolgenoot schrijft:
Begin 1943 had hij de pech dat een naamgenoot, deel uitmakend van de Nederlandse Waffen-SS, aan het Oostfront het IJzeren Kruis ontving wegens heldhaftig optreden. Dit werd met veel tamtam op de radio, in kranten en later in het bioscoopjournaal bekend gemaakt. De dag na de bekendmaking kwam hij de klas binnen en werd enthousiast begroet en luidkeels gefeliciteerd en bekogeld met propjes gekleurd vloeipapier.


Dr. Hans-Peter Kolvenbach S.J. - Verkeerde na 1945 ook in het Ig.-milieu. Gepromoveerd in de Semitische talen is hij hoogleraar geweest in Beiroet. Maakte carrière in de Jezuïetenorde tot 33e generaal-overste (superior general of "GC32") vanaf 1983 als opvolger van de beroemde Arrupe. Op 28 IV 1997 werd aangekondigd een lezing door pater Kolvenbach in de voormalige kapel van het Ig. Ik zette mij neder(-ig) vooraan en vrijwel direct plaatste zich een vriendelijk mannetje naast mij. Ik raak met hem in gesprek waarin hij mij vraagt naar activiteit, klassieke muziek en de Franse taal; het gesprek ging snel en zal niet langer dan 6 minuten geduurd hebben. Toen de zaal echt volgelopen was werd pater Kolvenbach uitgenodigd achter het spreekgestoelte plaats te nemen. Mijn buurman staat op en begeeft zich naar de katheter. Wat was ik verbaasd gesproken te hebben met de Generaal- Overste van de Congregatie zelve die de naam De Zwarte Paus als predicaat heeft!


Ook uit deze tijd stamt het leraarsambt van:
Dr. Ben Th. Tervoort (S.J.) - Neerlandicus. Gepromoveerd in 1967 op een proefschrift over "De Structuuranalyse van de Taalontwikkeling van het jonge dove Kind" Met toestemming van de generaal-overste of de paus mocht de man uittreden waarna hij het hoogleraarschap aan de UvA ging bekleden en last but not least het huwelijk aanging.
Ik geloof eveneens dat pater Kropman met toestemming de Sociëteit verlaten heeft. Levensdata staan onder zijn foto in mijn Blog. Van Tervoorts memoires heb ik een pdf-document.


Pater N. Van Hees S.J. - Fanatiek prediker. Samen met pater Ars S.J. medio zestiger met landelijk opzien uitgetreden in conflict met Arrupe. Beiden bleven echter het priesterambt bekleden in een of andere parochie. De man had graag gewild dat ieder gelovige in trance gebeden uitspreekt, weent en heftige gebaren maakt om ten slotte jankend op den knieën te vallen... Mag zijn dat gelovigen in de warme tot verhitte zuidelijke landen zo zichtbaar religieus bezig zijn of acteren maar voor nuchtere Hollanders is dit al te gek.


B. Middelhoff (Ome Bob) – Scheikunde laagste klassen. In de eerste les het zachte metaal kalium, uit de fles met petroleum, op een papiertje in een bak water leggen waardoor er een fikse ontploffing ontstond. Onze interesse was gewekt! Een zeldzame bedachtzame manier van spreken. Zijn mooie dochter heb ik eenmaal gezien wat grote indruk op mij gemaakt heeft. De chemische formule voor alcohol vonden wij het mooist (CH3CH2OH). Een paar weken opgenomen in het R.K. Maria Paviljoen deed heus geen afbreuk aan de voortgang in het onderwijs. Wij bezochten hem en zagen zijn indrukwekkende dochter. Bob heeft 40 jaar les gegeven.


Drs. Anselm Janssen – Scheikunde hoogste klassen. Een vlotte prater, bevlogen en kon enthousiasmeren. Toen ik de leraar vraag stelde of chemischerwijs goud kan worden gemaakt bevestigde hij dit maar voegde eraan toe dat de prijs van dit product veel hoger zou zijn dan van gedolven goud. Zijn chemische bewering: “Als er echt haargroeimiddeltjes bestaan zouden er geen kalige mensen meer zijn!” Werd later rector.


Pater P.M. Beijerbergen van Henegouwen S.J. - Prefect tot ~1958. Een statige man met uitstraling. Grote handen. Was zielzorger incl. de H. Mis in het zomerkamp te Vilsteren (1958) dat ook ik meegemaakt heb. Een dag werkploeg met bediening. Een meegenomen pot mosterd werd in beslag genomen. Toen ik lichtelijk (binnen een week) Heimweh kreeg was zijn vriendelijk woord genoeg om mij gerust te stellen. Groot ontzag.


A. Pels - Wiskunde. Al in de beginjaren van de school de belangstelling voor de wiskunde opgewekt. Dat de drie hoogtelijnen van een driehoek door een punt gaan was voor ons een omslachtig bewijs maar ik heb dit wel geleerd wat niemand aangedurfd heeft. Schokkerig hoofd en schouder. Altijd vriendelijk ook voor hen die even langzamer waren.
Liet zien een grafiek van de samenstelling van het NS-spoorboekje.
Pels voelde eens dat de wielen van ‘n treinstel na vertrek geblokkeerd bleven. Na het volgende station kon hij voelen dat er een laagje was afgeslepen. Daar moet je wiskundige voor zijn want de cycloïde was niet meer zuiver op de graat.
Een oudere schoolgenoot schrijft:
Pels richtte zich niet zoals de Jezuïeten op de intelligenten alleen.


F. Cornelissen - Frans. Een zachte stem met insisteren. Hij was gespecialiseerd in het doceren van synoniemen als désastre, calamité en fléau.
Een oudere schoolgenoot schrijft:
Hij had er flink de wind onder, wij waren allemaal bang voor hem. Hij kon zeer indringend en langzaam sprekend
waarschuwen met te zeggen: “Ik zeg alles maar één keer..., ik zeg alles maar één keer.”


C. Cornelissen – Godsdienst. Dat wil zeggen dat er ook uitweidend gesproken werd over andere onderwerpen. Assertief, hij was de moderator van de Debatingsclub van de gymnasiasten, opvallend goed in het stellen van wedervragen. De man was tegen de opkomende beweging van de Morele Herbewapening, ook tegen president John F. Kennedy’s Peace Corps (1 III 1961) aangezien de Missie daarmee op de achtergrond kwam. Ik herinner me een casus over de wederkerende zeeman net op het tijdstip dat zijn vrouw vruchtbaar is. We leerden al dat periodieke onthouding het enige door de kerk toegestane voorbehoedmiddel is (en nu nog). “Wat moet hij dan doen?”, vroeg een recalcitrante leerling. In paniek antwoordde hij: “Dan maar naar de meisjes, niet?” Ook deze man is medio 60er uitgetreden maar wilde toch als godsdienstleraar blijven werken. Mijn schoolgenoot Guus Bakker misprees dit zeer. Hij vond Anne Frank een goed schrijfster.


Dr. William A.M. Peters S.J. - Engels. Schreef in 1948 een "Critical Essay Towards the Understanding of his Poetry" over de Engelse Jezuïet en dichter G.M. Hopkins, uitgave Oxford University Press. Ik kan mij zijn zware stem nog herinneren en zijn gestrengheid door een hoornen brilmontuur voor ons voortdurend oplettend te zijn. Een leerling wil nog wel
eens afglijden in fantasie maar dan kreeg hij een welgemikt krijtje naar zijn bol. Hoe gymnasiumleerlingen oververhit kunnen geraken van de onophoudelijke stroom informatie der klassieken bewees een door hem humoristisch verhaald voorval dat 'n Engels zinnetje "Therupon he turned a little pale" is vertaald geworden met "Therupon (moge een onbekende Griekse held zijn) verdraaide een paaltje"! Arme kinderen, kijken nog neder op H.B.S.-ers ook.
Heeft eens een boeiend betoog gegeven hoe een originele Engelse plumpudding te maken is. De man enthousiasmeerde mij op het kamp te lezen de Engelse roman "My Family and other Animals" van Gerald Durrell (1956). Hij kon schateren om de inhoud. Na zijn promotie op Hopkins vertrok hij naar Engeland naar ik mij herinner. Ik lees dat hij twee cryptische werkwoordsvondsten van de dichter, te weten "to inscape" en "to instress" (niet in een dictionary!) heeft ontsluierd en baanbrekend werk heeft verricht als wetenschapper. De man leefde van 1911 tot 1988.
Ik verstrek deze informatie onder voorbehoud aangezien ik wel een paar duidelijke aanwijzingen heb dat hij onze leraar Engels is geweest maar geen absolute zekerheid heb.


Vormingsdagen
In 1955 maakte men een begin met de religieuze vormingsdagen. Misschien een vondst van de fanatieke pater A.B. Kropman. Ik kan mij het rondschrijven aan de ouders nog herinneren. De eerste jaren betekende dit een dag alleen maar preken aanhoren over de plaats van de leerling in het geheel. De hele persoon is een Leidmotiv in de didactiek van de Jezuïeten. Wij allen hadden angst voor deze tijd maar niemand heeft geprotesteerd; was het immers niet roomskatholiek onderwijs van voortreffelijk cognitief niveau? Weinig weet ik nog van wat er allemaal gezegd is maar dat ik mijn aandacht er niet altijd bij kon houden is gewis.
Het was in 1956 dat aangemelde leerlingen voor het St.-Ignatiuscollege te Amsterdam eerst toelatingsexamen moesten doen waarbij ook de kennis van de catechismus werd getest. Duidelijk werd de ouders meegedeeld dat wie slaagt nog geen garantie krijgt tot plaatsing. Alles bleek later eerder ‘n wassen neus om de macht van de schoolleiding te manifesteren en om de leerlingen te laten duchten. Jezuïeten zijn streng en de school is streng. Maar wie van goeden huize kwam had wel een streepje voor doch valt dit niet zo op met een duizendtal scholieren.
Dan kwam er bericht dat al een jaar succesvol Vormingsdagen werden gehouden waarin de scholier werd voorbereid op een zich losmaken van de speelse jeugd en hem voor te bereiden op de weg naar volwassenheid. Dit is bij de Jezuïeten uniek met hun pedagogie: voorop staat het maxime dat de mens als geheel moet worden gezien. Het geloof staat aan de top, hieronder of hierin wordt de wetenschap beoefend. Het omgekeerde sedert de Franse Revolutie is dus uitgesloten, de rationele wetenschap dient het geloof niet te overvleugelen!
Voor aanvang van de lessen, altijd ruim een week na begin september moesten we ons op de school verzamelen. De lezingen die we kregen waren slaapverwekkend als ook oninteressant, iets wat we eerst later beter konden begrijpen. Ik herinner me pater Kropmans uitspraak: “Er is een muur om je verleden, nu gaat het geloof de rol vervullen in je leven met daarin de intellectuele vorming, je mag nog wel even over de rand heen kijken maar meer dan ook niet! Tenslotte was er het Marialof, want de Maagd speelt een voorname rol in de Ignatius’ pedagogie.
Nu bedenk ik mij dat het hele idee van Vormingsdagen wellicht van Kropman is gekomen…
Ondertussen werden wij in de school aan de Hobbemakade rondgeleid, klassen en zalen als ook het mysterieuze patershuis (wat bij de Jezuïeten geen klooster is), in de hal een tegeltableau voor Maria, een beeld van Ignatius dat koningin Wilhelmina heeft afgeschoven, beide afbeeldingen in het Reünieboek 100 Jaar Ig (1995).
De allereerste keer (1956) mochten wij een blik werpen op de in de brandkast opgeborgen kostbaarheden van religieuze gewaden en kelken. De juwelen waren niet te tellen. Het
goudbrocaat schitterde verblindend. Een Orde vol historische en geldelijke rijkdom afkomstig van de rijke burgerij. Zie hoofdstuk Kluis.
Op 30 IX 1960 moesten wij enige dagen naar de R.K. kerk aan de Harteveldseweg te Diemen. Op de parvis pratend onder elkaar merkt een op dat "je maar beter kan doen alsof." Hiervan zijn wij geschrokken daar wij leerlingen wel degelijk gevoel hadden voor normen en waarden. Met een innerlijk afkerende houding schiet je natuurlijk niets op! Niet snugger van die leerling geweest.
Een hoogtepunt is in het laatste studiejaar de retraîte geweest in het gebouw De Vluchtheuvel bij de Abdij van Egmond omstreeks IX 1961. Drie dagen van huis, volop drijvend op religieuze sfeergolven, discussiërend met twee kloosterlingen die werden voorgesteld als zeer geleerd. Maar wat een verschil met de krachtige mannelijkheid van Jezuïeten! Wij namen de twee niet echt serieus en wij hadden onze gedachten bij het uitvoerig besproken voornemen 's- avonds uit het raam te klimmen en in Alkmaar de bloemetjes buiten te zetten. Wij smachtten naar de liefde. Maar er is niets van gekomen en voor de liefde moesten wij nog rustig enige
tijd wachten.


Beroepsoriëntatie (1962)
Talrijke deskundigen uit het bedrijf en het academische leven lichtten hun vak toe in de Aula. Tien minuten per babbel. De titel van de dag luidde: "De juiste man op de juiste plaats". Echter de jongeman die voor vliegtuigschool wilde kiezen had als enige driemaal zoveel tijd. Ik ging te raad bij een vrouwelijke psychologe. Een scholier had echt gedacht dat je met deze afgeronde studie slim in de maatschappij zou kunnen worden.


Toneelvoorstelling
in samenwerking met Fons Vitæ (Meisjes M.M.S.). Onvergetelijke prestaties op drie avonden werden aldus geleverd en vele foto's geknipt. Ik herinner mij "Schipper naast God" door Jan de Hartog (1942) met Leo van de Lande (ook met bloot bovenlijf), geregisseerd door pater A.B. Kropman. Mijn achternichtje Ineke Vloothuis speelde mee doch nog enige jaren hiervoor werd als in alle eeuwen in travestie gespeeld. Kerst of Pasen ben ik vergeten.


Meerdere dansfeesten
konden al enige jaren 'gemengd' plaatsvinden - de paters waren evolutionair iets progressiever geworden. Sommige leerlingen gingen uit hun dak, naar verluidt. Frank Huis in het Veld plaagde mij niet te zijn geweest omdat ik geen meisje kon vinden.


La journée des Dupes
Het zal april 1962 geweest zijn dat de scheikundeleraar Anselm Janssen 'voor overmorgen' een proefwerk aankondigt met als leerstof "alles". Alles! Dat wil zeggen het gehele studieboek scheikunde van het laatste studiejaar. Wij leerlingen geraakten lichtelijk in paniek daar op een avondje een geheel studieboek niet is te repeteren. De volgende morgen was de klas nagenoeg leeg gezien de droeve "ziekmeldingen". De nieuwbenoemde directeur pater C.J.W. Verhofstadt S.J. was verbolgen, sprong op zijn fiets en maakte in de stromende regen een ronde langs de huisadressen van de absenten. Bij mij thuis aangekomen wist mijn moeder het spelletje prachtig mee te spelen door zielig te doen over mijn "plotseling opgekomen ziekte". De man moest deze ouderlijke verklaring voor waar aannemen alhoewel hij zelf slim gepromoveerd was op een casus-theologisch proefschrift dat handelt over de leugentheorie... Echter waren anderen minder fortuinlijk en werden dier ouders opgeroepen te ernstiger vermaning. Een begaafde leerling heeft de gevolgen ondervonden: hem werd - naar ik mij goed herinner - bij de diploma-uitreiking het predicaat cum laude stellig onthouden. 

Jezuïeten zijn meedogenloos. Maar normen en waarden hebben zij altijd gehad, dat is niet mis te
verstaan.


Dr. C.J.W. Verhofstadt S.J. – Hij gaf ons de beginselen economie (geen eindexamenvak). Grote man, tiefer Bass. Hij kon triomfantelijk kijken te vermelden dat de door Karl Marx
voorspelde der große Kladderadatsch van het kapitalisme niet/nooit is uitgekomen maar wellicht komt dit nog.


G.J. Rooijmans – Geschiedenis (M.O.). Gaf ook Frans (M.O.). Van hem de geweldige formuleringen van "Historisch Feestbanket" voor aangekondigd proefwerk en "Historische Overrompeling" voor onverwachts proefwerk. Zijn eigen leerboeken bezit ik nog: "Onze Nederlandse Stam en Staat" I & II gebaseerd op het werk van zijn leermeester prof. P.C.A. Geyl, Groot-Nederlandse geschiedschrijving.
Gaf ook les op de avondschool Contardo Ferrini.
Verzuchtte in zijn jeugd a.g.v. verhuizing vele, d.i. door diverse bisdommen uitgegeven catechismussen te hebben moeten leren.
Woonde aan het Linnaeushof 66.


Dr. C.G.M. Miermans - Aardrijkskunde. Gepromoveerd op het proefschrift "Voetbal in
Nederland" - Onderzoek naar de maatschappelijke en sportieve aspecten (1955). Wat landelijk belangstelling heeft ondervonden. Schreef meer over dit onderwerp. De man had een glimmende kop (van de lotion) en zag er uit als een wassen beeld. Qua spraak een zachte stem. Maar het lesgeven was niet meer dan het opzeggen van de zinnetjes die hij had geprepareerd; aangezien die veelal vlug waren uitgesproken herhaalde hij deze maar. Als studie moesten wij landkaarten (na)tekenen. Wie deze vaardigheid beheerst als 'n Rob Bakker en ik, kon een goed punt binnenslepen, echter tijdrovende bezigheid wel. Miermans medeondertekende mijn eindexamendiploma. Uit zijn overlijdensadvertentie heb ik vernomen dat Miermans zeer actief is geweest in het roomskatholiek liefdadigheidswerk. Ik keek daar wel van op.


Dr. L. Sweerts - gepromoveerd wis- en natuurkundige. Met een dreigend stokje als van de
Britse veldmaarschalk B.L. Montgomery. Hij kon een boek dat een leerling op de voorste rij
voor zich had liggen ondersteboven lezen. Schreef op het schoolbord met het kleinst mogelijke krijtje zinnen met schier kalligrafie in rechte waterpaslijn. Uit Fishers's Lexikon Astronomie (1961) leerden wij o.a. de parallax wat goed aansluit op onze planimetrische kennis. Bemoedigde ons dat je het Duits later in je leven nog hard nodig hebt, dat was voor de oorlog weliswaar zo, ik zag bij een huisarts nog Duitstalige studieboeken, doch het Engels zou het worden. Woonde aan het Linnaeushof 96. L. Sweerts: Na bijna 50 jaar van school.
Dagblad De Tijd, 30 IX 1969. Reünieboek p 29.


Beb Reith - Tekenen. Ouderwets academiaal vakmanschap. De man kon op verzoek elk door God geschapen dier uit zijn hoofd schetsen en wel vanuit elk perspectief ook. Driftig, gezien de grote neiging bij leerlingen een tekenles te misbruiken om te klieren. Met een oorvijg zou hij de rust kunnen laten wederkeren en dat gebeurde dan ook.
Als andere werkzaamheid was hij de bedenker en de tekenaar van de strip Monky’s Reis om der Wereld in de voormalige Katholieke Illustratie. Kunstgeschiedenis vol enthousiasme. De eerste zin: "In vruchtbare gebieden als het Tweestromenland bloeit kunst als nergens anders..." De eigen vervaardigde kunstgeschiedenis-werkstukken in folio met gekochte z/w illustraties ("plaatjes") bezit ik nog.
Kunsthistorische serie Uit de Schatkamers van de Beeldende Kunst. Illustrator van de kaartjes in het geschiedenisboek Onze Nederlandse Stam en Staat, Deel I (1937) en Deel II (1938) door G.J. Rooijmans, eveneens leraar Ig.
Bezocht het inwendige van de Egyptische Piramide en moest een beschermpak aantrekken tegen de uitwerpselen van vleermuizen.
Reith verhaalde een bizar voorval met zijn vrouw een helling te hebben willen afdalen.
Halverwege bleven zij steken aangezien de weg langer bleek dan verwacht en moest er hulp worden opgeroepen. Dat een oud-leerling van de tekenacademie zich toch maar mooi vergist heeft in de leer van het perspectief want van bovenaf schijnt de weg korter dan hij is!
Zie foto met data in mijn blog.
Zijn neefje Dr. Bernard Reith beheert het familiearchief. Er is een heruitgave van tekeningen o.g.v. een tekst van Couperus.


Prof Jungschlaeger - Tekenen. Mooie stem. Zeer instructief onderwijs waarbij zelfs ook degelijke tekentechniek werd gedoceerd. In een hele les was hij wel bezig Pronk (ook Harpoen) te adviseren die aardig tekentalent had. Hij verliet het Ig om prof te worden aan de Rijksacademie te Maastricht.
Zijn broer L.N.H. Jungschlaeger onderging het vermaarde proces in Djakarta waar deze de doodstraf tegen zich hoorde eisen. In onze leerjaren kwam dit weliswaar ter sprake maar ons werd gemaand daarover niet te spreken teneinde de leraar niet onnodig te kwetsen.


Heer Ted De Cloeth - Naast zijn leraarschap dirigent van het schoolorkest. Hij bediende zelf de opgehangen pauken naast de lessenaar. Werd beweerd dat hij zijn proefschrift niet heeft kunnen voltooien omdat een ander zijn onderwerp had gestolen.


De Harpoen
Een artikel heb ik nooit geplaatst, echter wel tekeningen die ik mocht vervaardigen bij de artikelen 1960-1961. Ik heb de tentoongestelde Harpoenen met nostalgisch fraaie prenten nog bekeken op de reünie 16 IX 1995. Onvergetelijk is de tekenvindingrijkeid van 'n Rinus
Oostenbrink geweest met de dunne tekenpen als later van een Peter Vos.
Jaargangen Harpoen heb ik een kwart eeuw bewaard maar ik kan tot mijn verdriet helaas niet alles behouden.
Hoofdredacteur Paul Woltering.
Tekenaars de twee voornoemden als ook Joep van Gent.


Mevr. Dr. G. Klap - Biologie. Welzeker de eerste vrouwelijke leraar aan het Ig! En dat tussen de paters. Opvolger van Zeylemaker die geëmigreerd is naar Zuid-Afrika. In een anecdotische opmerking verklaarde de vrouw dat de pas uitgevonden pil nooit en te nimmer door de R.K.K. zal worden geaccepteerd. Wij hoorden zoiets muisstil aan. En gelijk heeft zij wel gekregen nog na ruim 40 jaren! Zij moet in de laatste bezettingstijdjaren gestudeerd hebben. Verhaalde het zuivere blanke vlees van laboratoriumratten gegeten te moeten hebben. Op het voor biologie mondelinge eindexamen wachtten wij in de gang op onze beurt. Ons hart bonsde. Ik gevoelde al volgordegewijs 'de hersenen' te krijgen als examenonderwerp hetgeen ook geschiedde. Hierin liet ik een steekje vallen mede door toedoen van een alerte Rijksgecommitteerde waardoor mij een lager punt werd toegekend dan de hoge die ik altijd voor biologie heb mogen vergaren. Een spijtige herinnering. Ze reed schokkend in een lelijk eendje als een vrouwelijke bestuurder. Ze liep nooit met haar doctorstitel te koop.


Heer Koster - Meetkunde. Een kleine gestalte vol lossig Einsteinhaar en met grote uitstraling. Gold als een denker en kon ook "zichtbaar denken", staand met kin ondersteund. Wij keken strak en hielden ons muisstil. De man heeft zelf gestudeerd op zijn onderduikadres uit leerboeken verlicht d.m.v. een waxinelichtje en een spiegeltje. Hij heeft er een bril met dikke glazen aan overgehouden maar ook die was indrukwekkend. Ontwaarde de man eens
als 15-jarige in het Stedelijk Museum waar hij met zijn neus op de doeken tuurde.
Een wiskundige opgave heb ik opgelost door eerst een algemene formulering te vervaardigen om vervolgens de getallen van de desbetreffende som in te vullen. Vol enthousiasme verklaarde de leraar voor de klas mij tot "Zelfstandig Denker". Dit compliment van deze man is om nooit te vergeten! Ik zat net op de grens van de tijd der nieuwe overheidsinstructie om i.p.v. de beschrijvende meetkunde de analytische meetkunde (Descartes) onderwezen gekregen te hebben. Voor enkele leerlingen die een jaar moesten overdoen moest hij in bijles nog de beschrijvende meetkunde een jaar blijven doceren. Werk genoeg voor een leraar! Toen ik de heer Koster niettemin vroeg wat hij ervan dacht dat ik de ambitie heb opgevat wiskunde te gaan studeren heeft hij mij geantwoord niet zo zeker te zijn van de beste keuze. Maar wie niet waagt kan ook niet winnen, bedacht ik mij! Ik prijs zijn inzicht en zijn praktijkkennis.
Hij verwonderde zich om mensen die bewust of onbewust de letter o in een gelezen tekst opvullen met ballpointinkt, ze worden o-fillers genoemd.


Heer Heyst - Meetkunde
Humorist maar lette ondertussen scherp op zijn leerlingen. Hing ooit een bordpasser aan de muur en sprak larmoyanterwijs een gedicht uit. Noemde de formule voor de oplossing van de vierkantsvergelijking de Dikke Bertha (naar ‘n Duits kanon uit de WOI).


Heer Siegmund – Gymnastiek Bezat ook een heilgymnastiekpraktijk aan de Rembrandtweg te Amstelveen. Bijnaam: de Neus. Opvallende oogwallen. Een leerling daagde hem eens uit ook eens aan de ringen te zwaaien. Hij deed het ook nog en wij waren totaal overrompeld! Voordat de eigenlijke oefeningen aanvingen was het inhollen met rondjes om de Cour. Heel wat leerlingen konden de 15 volbrengen, ik niet meer dan 5 of 6. Hij verbood streng de onderbroek in de gymbroek aan te houden. Misselijk was eenmaal een procedure waar jongens een voor een met gestrekte armen aan het rek moest hangen, hij kroop tussen je rug en het rek en duwde met zijn rug je ruggenwervel een aantal malen op. Een hoogst pijnlijke aangelegenheid maar we hadden nog souplesse. Tijdens dit gedoe schokten je geslachtdelen
opvallenderwijs tegen de gymbroek, hetgeen we wel ervoeren als met dit later geleerde begrip onzedelijk. Ook bleef de leraar vanaf zijn stoel kijken naar de omkledende leerlingen. Zijn voeten (of zijn benen) waren naar binnen gedraaid maar hij kon goed oefeningen voordoen.
Sport is een belangrijk educatief middel bij de Jezuïeten.
Hij droeg zijn polshorloge met de wijzerplaat onder de pols.
Het Parool 23-9-2013 geeft een hele pagina over sport op het Ig.


Hr. Drs. Pick - Natuurkunde. Een bedachtzaam mens in alle rust, vermoedelijk Joods. Had in
1962 bouwtekeningen voor de nieuwbouw op tafel zodat de man echt organisatorisch ingesteld is! Is later rector van een college in Amstelveen geworden, derhalve een ambitieus mens. Hij kon het zeer waarderen dat ik het bewijs (18e eeuw) van de snelheid van het licht d.m.v. een snel draaiende spiegel geheel had doorgenomen. Maar zelf maakte hij de onnatuurkundige vergissing de koplampen van zijn auto niet gedoofd te hebben waardoor de accu ‘s-morgens leeg was. Pick wist niet dat de elektromotor in de tram direct op de as stond.


Bibliotheek
Een ongelofelijke variatie, teveel om te lezen. Pim Pandoer kon er bij mij wel in doch Biggles met Mauserpistolen op zak was aan mij niet besteed.


Schoolraad
Aangezien landelijk hij op middelbare scholen werd ingevoerd kon dit op het Ig niet uitblijven alhoewel de paters Jezuïeten er niet minder autoritair om bleven. De geachte
afgevaardigden van klassen werden eerlijk gekozen. Huub Mous spreekt over het Ceasarlijk (22 III 2011) op de trappen van het patershuis. En dan is er een schoolraad, laten de geachte afgevaardigden het mooi afweten. Pim van de Broek vroeg mij als vervanger. Tijdens de presentielijst bleken er tot verwondering van het bestuur heel wat vervangers te zitten!


Kluis
In een manshoge kluis werden kostbare met edelstenen geschmückte kazuifels bewaard. Deze mochten we op de introductiedagen in september 1956 even bewonderen. De rondleider was pater Kropman. En dan werden wij geleid in een afgesloten kamer waarin een manshoge brandkast stond geplaatst. Pater Kropman opende de deur en we zagen kostbare kazuifels voorzien van robijnen. Nu weet ik dat de Habsburgse prinsessen over de bovenste en zichtbare wijde japon nog extra een voile rubis pêché kregen opgelegd. Ik herinner me ook nog dat wij stil werden van zulke pracht. Dus het is mogelijk dat of de robijnen op het kazuifel waren genaaid of dat ze in de knooppunten van een onzichtbaar visnet waren gevangen.
Nadien hebben we nooit meer de brandkast gezien, ook herinner ik namelijk niet dat tijdens een der vele concelebraties een dergelijk kostbaar parament werd gedragen maar weet ik nog goed dat ze er wel zijn en misschien nog in depot!


Schoolboekenbeurs
Vooraf het semester een beurs voor tweedehands boeken. Voorwaarde was te vragen maximaal de helft van de nieuwprijs maar daaraan hield men zich toch niet. Nadeel is aantekeningen van de vorige gebruiker te moeten zien.


Strafwerk
Op een dag zag ik geen leerlingen en dacht dat er vrij was. Daarop kreeg ik strafwerk van 200 regels overschrijven.


Anticommunistische Propaganda
Door een heuse officier werd de expansiedrift van het Sovjet-communisme voorgesteld als een rode krab, kanker dus. Ik denk dat alle middelbare scholen wel werden bezocht.
Niet al te vreemd is dan een landelijke dag op de vliegtuigbasis Valkenburg waar kennis gemaakt mocht worden met adelborsten. Ook zijn waren politiek bewust. We lunchten uit de grote pot.


Bernard Huijbers S.J.
Muziekonderwijs, orgel, orkest, instructie jeugdconcerten. Van deze musicus leerde ik dat
Leonore I, II & III gecomponeerd zijn.
Huijbers trad uit de Jezuïetenorde vier jaren na de Ignatiaan Huub Oosterhuis in 1973, huwde en settelde zich in Zuid-Frankrijk. De man werd later ongelovig en fel anti-Roomskatholiek. Vooraf ‘n Jeugdconcert in het Concertgebouw peinsde hij welke Leonore-ouverture zou worden gegeven; dit was leerzaam om te weten.


Schoolorkest en -koor.
Eens een gezamenlijke uitvoering met een andere niet-katholieke school waarvan de uitzending uitgestraald op de vijandige omroep de VARA. Toen dit werd aangekondigd ging een waar gejoel op.
De Wiener Sãngerknaben waren op tournee in Amsterdam. De zangertjes werden ondergebracht bij familie van de leerlingen die zich daarvoor opgaf.
De Cloeth dirigeerde eens een lied op basis van een non-sense tekst.
Pater Huijbers was normalerwijze de dirigent van koor en orkest, later Pieter Nieuwint.
Ingang Pieter de Hooghstraat
Op het mededelingenbord stond 13 IV 1959 geschreven dat de dirigent Eduard van Beinum was overleden.


Fietsenrekken
De eerste twee jaren kreeg ik niet echt een goede plaats daar ik te dicht bij school woonde. Het aantal plaatsen moet in de honderden bedragen hebben die vast werden toegewezen per persoon.


Schilderijententoonstelling (±1958) 

Vele scholieren waren thuis verbluffend kunstzinnig bezig o.a. met olieverf. Mijn inzendingen bezit ik nog. Van Henk Maanicus ontving ik een compliment. Ik ben thuis blijven schilderen tot in de medio 60er.


Academie of wel debatingclub (wekelijks op vrijdag in de avonduren)
met als sigaarrokende moderator pater C. J. A. Jansen S.J., directeur van de H.B.S. (+17 X
1961). Wij konden lezingen geven of vrije causerie. Kritiek na afloop was somtijds niet mis maar echt afkraken (pereat!) deden wij nette scholieren toch niet. Voorzitter was de scholier Paul Woltering, een vroegrijpe jongeman met danige uitstraling. Ik was secretaris in het tijdvak 28 IV 1961-1962 en de tentoongestelde notulen (Archief van de Nederlandse Provincie der Jezuïeten aan de Houtlaan te Nijmegen) heb ik nog ingezien op de reünie van
16 IX 1995. Eind 1961 hield ik mijn belangrijkste lezing getiteld: "Het Begrip Waarschijnlijkheid in de Wiskunde en de Praktijk", waarvan ik de tekst nog bezit. Ik kreeg van de moderator alle hulde en wellicht heb ik met deze prestatie zijn genegenheid voor mij voorgoed behouden!
Door de vele malen keuze voor de Toespraak tot de Hoofden van Lebak werd dit item verboden.
De vrijdagavond 1 XII 1961 waren wij bestuursleden ongekleed tot Sinterklaas. Drie achter de groene tafel, Paul Woltering, Jos Heitmann en de derde waren een ongekend schouwspel hetgeen de aanwezigen wat bedeesd hield dan normaal.
Een gezamenlijke academieavond van zeven Amsterdamse middelbare scholen werd gehouden in het Spinozalyceum op 9 april 1962. De improvisatorische bijdrage van onze H.B.S. viel in duigen door de slappe lach in de zaal bij de causerie van Ron de Rooij. Pater Jansen toonde zich teleurgesteld.
Op 16 maart 1962 gaf ik mijn functie door aan een ander. Het dikke notulenboek weerzag ik weemoedig op de reünie 16 IX 1995.
Pater Jansen was zelf gepromoveerd wiskundige maar hij gaf les in Mechanica. Hij verdedigde zijn dissertatie op 15 XI 1933 aan de Rijksuniversiteit te Groningen getiteld: "Een Involutie in de Kegelsneden-Ruimte". Pater Jansen bleek mij zeer te mogen en daarom werd ik voortdurend door hem 'geneckt". Soms werd de klas muisstil als hij ludieke opmerkingen over
mij maakte. Maar alles was fijn bedoeld. De man heeft mij vrijblijvend geholpen mijn belangstelling voor de wiskundestudie te ondersteunen en mijn resultaten van proefwerken te prijzen als ook een concept vervaardigd (dat ik nog bezit!) waarmee ik mijn rijksstudiebeurs-
/toelage stijlvol in Latijnse vorm kon aanvragen. Het herdenkingsboek van de reünie stelt dat zijn overlijden een ware ramp voor de school is geweest. Inderdaad was de glans weg. Ook voor minister Cals - onderwijs - was het droef: pater Jansen was diens rechterhand in aangelegenheden m.b.t. de invoering van de beroemde Mammoetwet (schoolhervorming). Het kabinet Cals kwam ten val. Pater Jansens uitvaart heb ik op mijn verzoek mogen bijwonen te Mariëndaal, Grave (N.B.)
Jansen was wat vrij. Toen een scholier een fraaie prent van Henri de Toulouse-Lautrec over Aristide Bruant aan de klassenmuur bevestigde, zag hij de humor van de kattenstaart daarvan in.
Voor de zomervakantie van 1961 gaf pater Jansen ons de opgave een aan alle zijden van halve cirkels voorziene rechthoek te tekenen zonder de pen van het papier te halen. Dit bleek onmogelijk maar de Leo van de Lande bedacht niettemin een slimme oplossing.


Declamatiewedstrijd
Voor alle scholen in Amsterdam werd in 1960 gehouden in het Spinoza. Voor ons werd Van
Hilst (Amstelveen) afgevaardigd, doch zijn intonatie was melig zodat de zaal in een onbedoeld lachen geraakte.


Lerarengegevens:
Miermans C.G.M. (leraar Aardrijkskunde) overleden 14 II 1981
Kropman 1908. ex-S.J. A.J.M. (leraar Frans), getrouwd medio 60er en overleden 1991. Brinkhoff S.J., J.G.A. (leraar Duits), overleden 4 XI 1996; werd pastoor te Oldenburg, D.
Lorié S.J., L., overleden na geestesziekte 18 IV 1997.
Wiewel S.J., T., overleden ±1998. Zaat S.J., overleden zomer 1999.
Mooijman S.J., J.-P. (leraar Engels), overleden 28 II 2003. Deze heb ik nog een paar maal ontmoet op de voormalige Engelse club 'Fiesta' in Amsterdam (opgericht door 'n Jan Bakker, privéleraar talen) voor poëzie, readings en standup comedians.
Bruseker S.J., H., (Prefect) overleden 26 IV 2003.
Huijbers, Bernard ex-S.J. (Muziek), overleden 15 IV 2003 te Zuid-Frankrijk. Nico van Hees S.J., overleden begin IX 2002, 87 jaar.
Ben Tervoort ex-S.J., (leraar Nederlands) overleden 17 VIII 2006, 86 jaar. Reith, Bernard 1894-1974.
Felix van Voorst tot Voorst S.J. (leraar Frans) 1920-1 XII 2009.
Smits van Waesberghe J.M.A.F. S.J. (leraar muziek), overleden 9 X 1986.
Ton van der Stap ex-S.J., tegelijk uitgetreden met Huub Oosterhuis, overleden 8 V 2009. Jan van Kilsdonk S.J. (leraar Godsdienst), overleden 1 VII 2008.
Wim Bennink S.J. (leraar Nederlands), overleden eind IX 2009.
Piet Beijersbergen van Henegouwen S.J. (prefect, alias De Pens), overleden; zijn broer André op 22 XI 2005. Verhofstad ex-S.J., K, overleden.


(Hyper-)links
Verzameld fotomateriaal - St.-Ignatiuscollege in mijn Blog, voorzien van toelichting per foto. Huub Mous Blog, minstens 18 essays over het Ig.


Bezoek van Willem Marinus Kardinaal van Rossum C. Ss. R. aan ’t St.-Ignatius-College op
12 VII 1913. Adobe/PDF Document. Loci Scholarum Ig, in mijn Blog.


Onderzoekscommissie seksueel misbruik van minderjarigen binnen de Rooms Katholieke
Kerk:
Rapport Deetman. Adobe/PDF Document. Over de Jezuïeten en over het Ig uitvoerige geschiedkundige informatie, gelukkigerwijs komt deze school er goed van af. Alleen wordt er gesproken over een regula tactus, waarschijnlijk n.a.v. een incident vóór 1945, doch valt dit buiten het bestek van het wetenschappelijke onderzoek. Echter totaal ongelukkig verrast zijn we te lezen over zekere ongerechtigheden bij een pater, emotioneel beschreven door Dr. Nard Loonen in zijn weblog 7 Sacramenten (1959-1966) – 7/7 (zie onderaan de Z) op 16 XI 2012. Wiki over het Gymnasium en perillustra leerlingen.


Algemene Toevoeging
Populatie
Aantal
Het gezamenlijk aantal leerlingen van Gymnasium en H.B.S. heeft bedragen ~1000.
De foto's alom opgehangen aan de muren op school als wel die gepubliceerd in het reünie- boek (1995) laten uit vroegere jaren wel een kleiner aantal zien. Duizend moet het absolute maximum geweest zijn gezien de ruimte aan de Hobbekade en de fabriek.
Ethnische afkomst
Het grootste deel van de populatie is caucasian zogezegd. In de lagere klassen waren aardig wat kinderen van Indische ouders, veelal gemengd. Chinese kinderen ook maar veel minder.
De grootse ethnische subgroep is die van Joodse ouders; slechts deze en de caucasians zijn tot de hoogste klassen opgeklommen.
In die jaren was er welgeteld één neger. Het was de zoon van een katholiek stamhoofd in Afrika die de schitterende kans heeft aangeboden gekregen uitstekend middelbaar onderwijs te volgen.
Tijdens een speech in de aula door de pater prefect Bruseker werd de leerlingen geboden de nieuwe Afrikaanse leerling vooral niet te bekijken als "een beestje uit de dierentuin". "Ga net als voor iedereen gewoon om met de jongen", luidde de dringende aanbeveling. Deze raad hebben wij inderdaad opgevolgd.
Niettemin bleef hij een opzichtige verschijning met gymnastisch spel op de cour door de paar zwarte benen vanonder het collegeshirt. De jongeman moet na het derde leerjaar zijn
afgevloeid.
Opmerkingsgave moet hij wel gehad hebben. Via via vernam ik dat hij bemerkt had dat ik eens geplaagd werd door medeleerlingen. Maar dat was niet erg.
Een grote afval was na het derde leerjaar, een ware kaalslag ontstond en de desbetreffende leerling kreeg een onofficieel certificaat van 3 jaren studie mee.
Het vierde en vijfde eindexamenleerjaar was wel een constante groep.


Maatschappelijke status
Het is de wetenschapper C.A. Mandemakers geweest die in zijn omvangrijke en acribische dissertatie Gymnasiaal en Middelbaar Onderwijs - Ontwikkeling, structuur,
sociale achtergrond en schoolprestaties, Nederland, ca 1800-1968 (1996) zijn spijt betuigt
dat hij geen inzage heeft gekregen in de populatie van het Ignatius; kennelijk is de toegang tot de archieven op het Ig en het Berchmanianum hem ontzegd geworden.
Derhalve moet ik afgaan op herinnering van door mij opgedane impressies.
De grootste groep is die van ouders uit de toentertijd statistisch gehanteerde formule van het hogere milieu: academici, hogere leidinggevende functies, directeuren van bedrijven, zelfstandige hogere beroepen, leraren en in kleine mate kleine zelfstandigen. Standplaats Amstelveen in overvloed. Het middelbaar milieu klein en het lagere milieu zeldzaam: Frans van de(r) Staak en ik zijn hiervan de enigen in de eindexamenklas geweest.
Ik kan met zekerheid stellen dat alle leerlingen in de hoogste klassen aangenaam en vriendschappelijk met elkaar omgingen. Maar er was gestuurde competitie.


Sex
Alle scholieren leefden in celibataire status. Velen spraken over intimiteit maar zeker niet op luide toon. De sport moest in de didactiek zorgen voor gezonde afleiding van ontluikende driften. Feestjes met meisjes bleven ondanks gezamenlijk dansen netjes. Een scholier schrijft (in de SchoolBank) dat een uitzonderlijke kus een klacht van het meisje haar vader opleverde bij de rector/directeur. Hij werd op staande voet van het Ig verwijderd. Een ander vertelt over een zwangerschap op Fons Vitae.


Gestalte
Ik schat de gemiddelde lengte van de leerling op 1.70-1.75m. De lange jongemannen boven
1.85 waren absoluut uitzonderlijk als Thoom Steur (Volendam) en ik.


Kleding
Iedereen was net gekleed, jeans bestonden nog niet. Verschijning in trui was gewoon. Op de oudere foto's echter is kostuum heel gewoon.


Vervoermiddel
Allen kwamen per fiets. Slechts een, Leo van de Lande, had een Kreidler die echter niet aan de cour gestald mocht worden maar wel bij het Telefoongebouw.


IJsvrij
Als de bel langdurig wordt geluid snellen de leerlingen ongedisciplineerd met gejoel de school uit.


Doden
Bij Jungschlaeger. Zie boven.
Vader van een leerling kwam om het leven tijdens baggerwerkzaamheden in India. Deze jongen zat in de eerste twee klassen en is weggegaan.
Tijdens het horizontaal strekken van de armen aan de ringen zou de borstkas zijn opengescheurd. Of dit hier of elders geschiedde weet ik niet, naar Siegmund.


Zwemmen AMVJ
Dit gebouw was een uur afgehuurd op een bepaalde avond in de week. De pens en Brinkman waren geregelde bezoekers.


Katholicisme
Inquisitorisch onderzoek naar de katholiciteit van de ouders werd niet verricht. Het is echter onwaarschijnlijk dat alle ouders ook praktiserend katholiek waren. Echter kregen de kinderen wel de strenge en geduchte katholieke scholing! Dat wist men van te voren en dat accepteerde men zonder bedenken.
Of de afgestudeerde leerlingen ook werkelijk katholiek bleven althans gevoelsmatig zich verbonden blijven voelen met het wel en wee van de Rooms Katholieke Kerk is de vraag. Ik geloof van niet aangezien de befaamde zestiger jaren nog moesten komen...
Een weldoener gaf jaarlijks 250 hulden aan de school. Toen sloeg hij een jaar over en
betaalde het volgende jaar 500 gulden.


Pontificale Hoogmis op de Cour
Op de feestdag van Ignatius stond de hele school in vooraf getekende vakken. Een altaar met baldakijn, orgelspel via luidsprekers en leraren die de ciborie droegen. Het was een ernstig officiële gelegenheid. Foto in Reünieboek p27 van een processie.


Gepromoveerde leraren
Overgenomen uit een interview:
"Ik ging naar de Rijks-H.B.S. in Amersfoort. Als ik eraan terugdenk, dan valt het me op dat we veel gepromoveerde leraren hadden."
"Die leraren deden hun promotiewerk dus naast hun baan. Ja! Dat kon nog in die tijd (~1955). En dat zou weer mogelijk moeten zijn. Maar de overheid heeft het middelbaar onderwijs zéér ernstig verwaarloosd. De salarissen zijn veel te laag en een leraar wordt geacht 26 uur per week les te geven. In veel landen is dat 19 of 20 uur. Dáár houden ze er wel rekening mee dat een leraar de tijd moet hebben om zijn vak bij te houden of te promoveren als hij dat wil. Hier niet. Dus vind je op de middelbare scholen steeds minder academici."
"Maar helaas kiest vrijwel niemand meer voor het middelbaar onderwijs. Tien jaar geleden heb ik bij de KNAW een commissie voorgezeten over dit onderwerp. We hebben de toenmalige minister Jo Ritzen gesméékt er iets aan te doen. Maak het vak van leraar weer aantrekkelijk voor academici! Verminder het aantal uren dat ze voor de klas moeten staan en verhoog de salarissen! Het enige dat Ritzen zei was: Dat kost twee miljard en dat heb ik niet." "Er zijn meer rampen. Denk aan al die managers die nooit voor de klas hebben gestaan en nu binnengehaald worden als schoolbestuurders. Vroeger kon een ambitieuze leraar nog conrector of rector worden. Dat carrièreperspectief is de leraar nu ontnomen! Of denk aan de lobby van onderwijsdeskundigen en pedagogen die ervoor gezorgd heeft dat een student die leraar wil worden een jaar lang lastig gevallen wordt met allerlei pedagogische zaken. Daar krijg je geen betere leraren mee. Daar ben ik absoluut van overtuigd."
Prof Ed van den Heuvel (1940) in een interview in SPUI 19 (2005/3) p4-5.


'Investeren in hoger opgeleide leraren'
[anp]
Scholen moeten veel meer gaan investeren in het niveau van hun leraren. Onderwijzend personeel zou de mogelijkheid moeten krijgen een masteropleiding te doen aan de universiteit of op een hogeschool, aldus de Algemene Onderwijsbond.
Leraren met een academische opleiding moeten een proefschrift kunnen schrijven en ondersteuners en instructeurs zouden ook leraar moeten kunnen worden.
Dat bepleit de Algemene Onderwijsbond (AOb) in een plan dat de bond presenteert aan de vooravond van een carrièrebeurs voor het onderwijs later deze week. Volgens de bond is het hard nodig het beroep van leraar aantrekkelijker te maken omdat zowel in het basis- als het voortgezet onderwijs de komende jaren een tekort aan leerkrachten dreigt te ontstaan, zeker
als de economie weer aan gaat trekken.
De bond vindt dat scholen nu vaak beknibbelen op de salariskosten door goedkopere ondersteuners en instructeurs het werk van een leraar te laten doen. Ook zouden ze een nieuw systeem van functiewaardering gebruiken om leraren lager in te schalen, ten gunste van personeel dat managementtaken uitvoert. Met het plan dat de Aob nu presenteert hoopt de bond dit tij te keren.
Bron: http://www.trouw.nl/hetnieuws/nederland/article238082.ece/%27Investeren+in+hoger+opgel eide+leraren%27


De Rechtenstudie sedert 1968
Overgenomen uit een lezing:
De gemiddelde rechtenstudent uit de eerste helft van de vorige eeuw en het begin van de jaren zestig is een geheel andere dan die in de periode na 1968 toen uitsluitend het gymnasiaal diploma nog vereist was maar nu ook de hbs-er en elke vwo-er werden toegelaten tot de rechtenstudie, niet alleen in sociaal-cultureel opzicht maar ook omdat die een volstrekt andere middelbare schoolopleiding heeft genoten. Dat geldt voor zowel de groep die zich - volstrekt ten onrechte overigens - nog steeds als gymnasiasten afficheert, als ook voor die van degenen die vroeger als hbs-ers werden aangeduid, want de oude H.B.S.-B-opleiding was een uitstekende opleiding. Dáár kwam na 1968 de nieuwe groep rechtenstudenten echter niet vandaan.
Prof Mr W.J. Zwalve te Leiden, 14 I 2004
Vermeld in blad Vereniging Vrienden van het Gymnasium J23 Nr3 (juni 2004) p9.


Vaardigheids- of Geschiktheidstoets
Op onthouden gericht leren is uit het secundaire onderwijs verdwenen en uit het hbo bijna. In het moderne-talen onderwijs mogen leerlingen geen rijtjes woorden meer leren. Omdat alles rond vaardigheden wordt aangeboden verdwijnt in de praktijk de ordening van de leerstof die op betekenisvolle kennisdomeinen aanstuurt.
Nu niet langer naar in het geheugen opgeslagen kennis kan worden gevraagd is de oude schoolvorderingenstoets niet meer bruikbaar. Deze is daarom vervangen door de vaardigheidstoets waarbij de scores op vragen laten zien of de leerling over voldoende analytische vaardigheid beschikt zonder zelf iets te hoeven weten.
Vaardigheid is echter kennis in beweging maar wanneer kennis facultatief is wordt ook vaardigheid vluchtig en persoonlijk. Daarom meet de vaardigheidstoets van het huidige eindexamen helemaal geen vaardigheden maar geschiktheid! De CITO-toets is een selectie- instrument, gevoelig voor intelligentie en sociaaleconomisch milieu; de oude schoolvorderingentoets was een prestatietoets op basis van inspanning.
Willem Smit in Amphora - Vereniging Vrienden van het Gymnasium J25 N1 (april 2006) p16.


Er zijn hogere dingen te willen leren
De studie van de Griekse en Romeinse culturen kan van groot belang zijn. Immers, omdat die culturen aan niemand toebehoren, bieden ze een intellectuele en ethische benadering die openstaat voor iedereen, waar iedereen van kan profiteren. De essentiële waarden van de
westerse cultuur die in de oude teksten vaak worden meegedeeld in de vorm van mythische en epische figuren kunnen ook voor de jongere generaties van belang zijn om hun verbeelding te prikkelen en idealen te vormen.
Jacqueline de Romilly in Amphora - Vereniging Vrienden van het Gymnasium J25 N1 (februari 2006) p8.


Terrasvaardigheden
Onthouden-gericht leren is weg: geen rijtjes meer bijv. Ordening naar betekenisvolle kennisdomeinen eveneens. Daarvoor vaardigheden met toets. Echter meet de vaardigheidstoets in het geheel geen vaardigheid maar geschiktheid! Geschiktheidstoetsen als CITO zijn selectie-instrumenten, gevoelig voor intelligentie en (dus) voor sociaal milieu dat leidt tot selecte lagen in de bevolking.
De inspanning als bij de oude prestatietoets is niet meer nodig.
Willem Smit in Amphora – Vereniging Vrienden van het Gymnasium J25 N2 (april 2006) p16.


Kritiek
Laten we onze kritiek richten op één wezenlijk punt: de hele onderwijsvernieuwing en een conservatief geestesproduct dat zich via een omweg keert tegen de algemene ontwikkeling, de
intellectuele kwaliteit en de geestelijke onafhankelijkheid van het individu, met conformisme
als dreigend gevolg.
Dr. C.W. Rietdijk in: Steeds Minder Leren – De Tragedie van de Onderwijshervormingen - 37
Essays – Uitgave van de Vereniging Vrienden van het Gymnasium. ISBN 90 74328 90 3


Repressie
Het angstaanjagende in het zwarte getto van Philadelphia is dat ze nu ook het onderwijs als blanke onderdrukking zien. Naar school gaan is acting white, selling out. Zoiets doe je niet.
Tom Jan Meeus in NRC-Handelsblad (6 maart 2006).


Peil
Het niveau van het middelbaar onderwijs daalt zienderogen.
Onderzoek naar schoolexamens 1998-2005 door prof Jaap Dronkers op verzoek van de
Algemene Onderwijsbond, vermeld in NRC-Handelsblad (4 juni 2006).


Graad
Bijna ieder in de middenklasse heeft een college-degree en kijkt zelfgenoegzaam terug op de ongeschooldheid van zijn voorouders. Maar deze zotte mening is gebaseerd op een vals onderscheid tussen liberal en technical education.
Allan Bloom - The Closing of the American Mind (1987)
In Amphora - Vereniging Vrienden van het Gymnasium J25 N4 (augustus 2006) p5


Immigranten
Door een vrij strikt toelatingsbeleid krijgen landen als Canada een andere groep immigranten binnen dan Nederland. En dan valt het zwaar voor een kamerlid van GroenLinks te stellen dat die groep die daar dan binnentreedt gemiddeld ook intelligenter is dan de groep der
allochtonen in Nederland. En aangezien intelligentie voor een belangrijk deel overgeërfd wordt is de achterstand in Nederland gedeeltelijk anders van aard en ook hardnekkiger.
Amphora - Vereniging Vrienden van het Gymnasium J23 N5 (oktober 2006) p3


Eindexamen
Het diploma verschaft voor Hoger Onderwijs een toelaatbaarheid voor (eligibility) en een recht op. Dit is ondanks betreurenswaardige numerus fixus en eigen selectie wegens plaatsgebrek door onderwijsinstellingen een uniformiteit i.t.t. de diversiteit in de Angelsaksische landen. Politiek onhaalbaar maar van dit recht moeten wij af
De Groot was juist ondanks een mogelijke verdenking “maatschappelijke bovenlagen te dienen” voor een betere (eerlijke en betrouwbare, meer objectieve) selectie om iedereen gelijke kansen te geven in het onderwijs.
Prof A.D. de Groot, n.a.v. zijn overlijden geciteerd in Vereniging Vrienden van het
Gymnasium J25 N5 (oktober 2006) p6, p8


Oude Ideaal
Een hoogwaardige opleiding voor leerlingen die en het talent en de interesse daarvoor hebben, de wezenlijke uitdaging willen aangaan, gericht op een brede algemene vorming.
Amphora - Vereniging Vrienden van het Gymnasium J25 N6 (december 2006) p5


Zesjescultuur
Is dit al jaren gewoonte op universiteiten, op het Ig was deze houding absoluut uitgesloten.
Rick van der Ploeg, Universiteitsblad Tilburg weekend 9 XII 2006.
Achterstand
Op middelbare scholen is in alle vakken in achterstand om universitair onderwijs te volgen.
Weekend 7 XII 2006


Intellectueel
Het gaat tegenwoordig niet meer om kennis en inzicht in het algemeen, denigrerend feitenkennis genoemd, niet om scholing en vorming die vanzelf leidt tot intellectuele vorming, niet tot brede ontwikkeling, nieuwsgierigheidsbevrediging, prestatielevering, vragenstelling, barrièresneming, inzichtverwerving, grenzenverkenning maar om toepasbare vaardigheden.
Geciteerd uit Civitas Mundi (2007) in Amphora - Vereniging Vrienden van het Gymnasium
J26 N1 (februari 2007) p7-8


Zittenblijven
Scholen met veel zittenblijvers zijn de klos. Dus laten scholen minder leerlingen zittenblijven door het centraal- en schoolonderzoek ongecontroleerd aan te passen, wat De Groot (zie hiervoor) het middelen der cijfers heeft genoemd.
Cornelis Verhage n.a.v. prof Dronkers, deze leerling van De Groot (NRC-Handelsblad 30 januari).
Amphora - Vereniging Vrienden van het Gymnasium J26 N2 (april 2007) p8


Of objectief (landelijk) examen met toelatingsrecht.
Of eindexamen (schoolonderzoek) voor toelaatbaarheid. Dit kan landelijk of schoolmatig geschieden
J26 N6 (december 2007) p9-10


Gezaghebbende teksten
Middeleeuwse auteurs hadden groot ontzag voor teksten van de oudere gezaghebbende auteurs (auctoritates) maar als het om exegese en commentaar ging mat men zich grote vrijheid aan.
Amphora - Vereniging Vrienden van het Gymnasium J26 N3 (juni 2007) p15


De voortreffelijke H.B.S.-A en –B
(Thorbeckes geesteskind).
Pim Fortuin – De Puinhopen van Acht Jaar Paars (Rotterdam, maart 20022) p59.


Lui
De mens is van nature lui, daarom is het geboden het de leerlingen op zinvolle moeilijk te maken.
Koos Schot in Amphora - Vereniging Vrienden van het Gymnasium J26 N4 (augustus 2007)
p10


Waarden
De traditionele Westerse waarden als zelfbeheersing, initiatief, verantwoordelijkheid en inspanning spelen steeds minder een belangrijke rol in cultuur, opvoeding en onderwijs.
H.W. von der Dunk, geciteerd in Amphora - Vereniging Vrienden van het Gymnasium J26 N4 (augustus 2007) p21


Kans
Voor ieder maar niet tot middelmaat (leukzijn).
Amphora - Vereniging Vrienden van het Gymnasium J26 N5 (oktober 2007) p3


Schoolgrootte
Platte organisatie (zonder bovenschools) management, schoolleiding in harmonie met leraren, overzichtelijkheid, thuisgevoel. Maximum 600 leerlingen.
Ton van Haperen geciteerd in Amphora - Vereniging Vrienden van het Gymnasium J26 N6 (december 2007) p14


Kennis
De omzetting van kennis van het goede in het daadwerkelijk erna handelen is een voortdurende oefening.
Arjo Klamer(Academica Vitae) in Amphora - Vereniging Vrienden van het Gymnasium J27
N1 (februari 2008) p8.


Modernisme
Zei Immanuel Kant niet sapere aude? "Durf je verstand te gebruiken?" Oorspronkelijk van Horatius tot verlichtingsideaal geworden. Ja, de Jezuïeten waren verlicht maar dan met een dik roomskatholiek omhulsel. De wetenschap stond niet aan de top, wel het geloof. Sapere aude heeft ook de betekenis genoegen te nemen met wat je hebt.
In de 19e eeuw kreeg dit adagium ongetwijfeld zijn optimistische weerslag op veler gebied als in de theologie. In Duitsland David Friedrich Strauß met Das Leben Jesu, kritisch bearbeitet (1835), in Frankrijk Ernest Renan van wie ik gelezen heb in L'Antéchrist en Vie de Jésus. Beiden verloren hun academische aanstelling. De Deutschlandfunk wijdde een artikelserie aan Die Stationen des liberalen Protestantismus.
Sedertdien staat de filosofie niet meer ten dienste van het geloof.
De twee epigonen van het Modernisme zijn de Fransman Alfred Loisy S.J. (1857-1940), productief van 1890 tot en met de dertiger, en de Ier George Tyrell S.J. (1861-1909).
Het is begin 2001 dat ik een aanwijzing kreeg tot lezing van het boek Les mystères ... van
Alfred Loisy. Dit wekte ondanks m'n inmiddels ruim twintig jarige kennis van Franse
literatuur werkelijk mijn verbazing daar ik van de man nog niet eens gehoord had! Ik besloot zijn Mystères in het schitterend stylistische Frans eens goed te bekijken.
Ook deze twee verloren overigens hun leerstoel en werden daarenboven geëxcommuniceerd.
Het is 1907 als de heilige (!) paus Pius X zijn historisch beroemde encycliek uitgeeft genaamd Pascendi Dominici Gregis. Dit geheel te lezen is een ware uitputtingsslag gezien de paranoïde sfeer waarin puntsgewijs de argumenten van de vermeend hoogmoedige vijanden der Kerk worden weergegeven om onmiddellijk te worden weerlegd. Ook waren ze de evolutionaire wetenschapsopvatting toegedaan. Ik geloof dat het Vaticaan uiterst bezorgd is geweest zelfs in de hoogste leiding en dat deze hoogste leiding zelve weer moest ingrijpen om het getij te keren.
Tevergeefs naar blijkt.
Iets soortgelijks deed zich voor met Eusebius op het Concilie van Nicea 325, zelf Arianist die zelf de veroordeling van het Arianisme moest afkondigen alsmede met de H. Hiëronymus, zelf (enigermate) Origenist die een vijandig gezinde geleerde Christen uit overweging van naijver aankloeg wegens Origenistische “dwaalleer”.
Maar bestaat ook niet zoiets dat een rechter met politiek conservatieve opvatting een verdachte met eveneens politieke rechtse opvatting moet veroordelen wegens uitlatingen die in strijd met de wet zijn?
Vat ik een gedeelte (1930 2e druk p 278f) over een uiteenzetting van de transsubstantiatie (een woordje overigens van de scholast Thomas van Aquino) dan moeten wij ons verplaatsen in die tijd naar die tafel van dat Avondmaal. Niets bijzonders daar een broederlijke maaltijd heel gewoon was onder gelovigen. Het is zaak de definitie wel, maar niet de uitleg of interpretatie (van later) te laten gelden. En dat zijn dat de huidige consecratiewoorden (of instellingswoorden zo wij ze noemen) voor de presentia realis louter en alleen de betekenis hebben aan die (!) tafel. Derhalve niet zijn een persoonlijke daad van Jezus noch verwijzing zijn naar Zijn komend lijden. Dat vervolgens het "Doe dit" niet meer is dan een tafelgewoonte iets te laten doorschemeren van de Hemelse Maaltijd na de dood maar niet bedoeld te zijn de dood van Jezus zelve. Ofwel een praesentia imaginabilis is nadien de aanwezigheid van
Jezus, als iets moreels of metaforisch waarbij vergelijkende godsdienstwetenschap van
Egyptenaren en Grieken basis is.
Heeft de toehoorder eenmaal de interpretatie (van later) dat het lijden van Jezus hiermee wordt aangeduid dan kan hij niet meer terug.
De ideaaltoestand is alles tot Goddelijk te dogmatiseren zodat de eigen theologie onwrikbaar is voor kritiek. Het perfecte is immers onaantastbaar.
Loisy had trouwens ook de opvatting dat het lichaam van Jezus net zo zondig is als van een ander. Origenes had al een dergelijke mening dat het lichaam van Jezus minder is dan de Geest Zijns Vaders en de opvattingen in de kerkgeschiedenis hieromtrent zijn talloos.
Wel een verschil met de tekst in de Katechismus van het bisdom van Haarlem 15 VIII 1948 voorgeschreven door Mgr J. P. Huibers die wij uitwendig moesten leren en kennen: 257. Het H. Misoffer is hetzelfde offer als het Kruisoffer van Christus, maar op onbloedige wijze opgedragen door middel van de priester.
Loisy heeft mij alsnog groot genoegen gedaan temeer daar vele zich van de kerk losgemaakte individuen al of niet met naam zeker na medio zestiger v.e. zich van de traditionele roomskatholieke leerstellingen hebben afgezet.
Zou ik in mijn ontwikkelingstijd als jongen dan mensen hebben gekend die wel de dogmatische geloofswaarheden verkondigd hebben doch persoonlijk een andere, moderne opvatting waren toegedaan?
Josephus sciat!


Slot
Is het Ig een voorrecht?
Ten opzichte van het totale leerlingenbestand per geboortejaar bedroeg in 1962 het aantal afgestudeerden met een diploma VHMO slechts 2% zodat men wel kan spreken van een elite. De democratisering van het onderwijs was nog in het begin alhoewel de Rijksboeken voor het VHMO alsmede de Rijksstudiebeurs en -toelage voor het Hoger Onderwijs allang waren ingevoerd. Maar de idee alleen al door te leren was voor vele gezinnen ondenkbaar gedachtengoed.
Men kan derhalve aanvoelen hoeveel minder studenten dan nog Hoger Onderwijs gingen volgen. Publicaties in o.a. Folia uit die tijd laten zien dat academisch onderwijs voornamelijk was voorbehouden aan kinderen uit de hogere milieus aangezien een studie als deze een familietraditie genoemd mocht worden.
We moeten bedenken dat de oprichting van het Ig in 1895 niet anders dan een doel voor ogen had een elite te kweken ten behoeve van de katholieke emancipatie in historisch protestants Nederland. De mentaliteit werd aangekweekt als katholiek hogere functies te vervullen of hogere beroepen te bekleden. En de reeds bestaande schoolvorm werd derhalve al niet anders dan Hogere Burgerschool genoemd.
Maar het Ig was een School voor VHMO met bijzonder onderwijs en dat werd in die tijd voorgesteld als een extra, een pré of zelfs een voorrecht, iets waar wij zo blij om mochten zijn. En dan ook nog jongens alleen als beter dan in het Openbaar Onderwijs gemengd. Ondanks de psychische belasting voor de leerling met de religieuze component werd hem de
waarde meegegeven dat cognitieve studie voor de mens alleen niets voorstelt: het is de gehele mens in een religieuze context die gevormd moet worden en daarin is de intellectuele vorming door de intellectuele Jezuïeten een belangrijk deel.
Wie de kans heeft gekregen te studeren aan het Ig, wist door te zetten ondanks de constante coërcitieve opgelegde religieuze verplichtingen alsmede de sprongsgewijze toeneming in intensiteit van de leerstof voor het eindexamen heeft genoten een onderwijs door de voortreffelijkste leraren en daaraan een levenslang genot aan overgehouden. Het is het breukvlak geweest van het Rijke Roomsche Leven naar de oppervlakkige democratische maatschappij zonder elitair denken. In dit opzicht zijn de oud-Ignatianen ouderwets maar degelijk.


Zie ook de Beeldbank:
St.-Ignatiuscollege te Amsterdam - Foto's 1956-1962 alsmede die van voor de oorlog en reünies erna
(Laatst bijgewerkt: 30 XI 2005, 2 XII 2005 Algemene Toevoeging; 4 XII 2005 Slot; 6 XII 2005 Correcties; 1 II
2006, 28 II 2006 Gedeelte uit een interview met prof Ed van den Heuvel; 2 III 2006 St.-Franciscusschool, St.- Cornelisschool en gedeelte lezing prof W.J. Zwalve; 4 III 2006 Toevoeging lijst namen scholieren 5e klas 1953-
1954; 5 III 2006 Trouw artikel; 7 III 2006 Bos Atlas; 9 III 2006 Modernisme; 14 III 2006 Overlijden Guus Bakker; 31 III 2006 Josh's Blog; 18 IV 2006 Schlebaum naamscorrectie; 11 VII 2006 Bernard Huijbers, Aanvulling Alles, Aanvulling Brinkhoff, Aanvulling Eduard van Beinum; 8 VIII 2006 Willem Smit, Vaardigheids- of Geschiktheidstoets; Data reünie 22 IV 2006; Vele aanvullingen en citaten, 4 VI 2009; Vele aanvullingen 7 II 2012; Vele aanvullingen overal 3 XII 2013 (’s morgens en ‘s avonds); Aanvullingen, correcties
en enige nieuwe artikelen. Twee hyperlinks naar de Beeldbank St.-Ignatiuscollege 10 III 2015; Aanvullingen op grond van de vorige pdf. De voornamen van de paters heb ik niet overgenomen uit de tekst in de Beeldbank, De voorletters van pater Kropman nu correct, de eerdere overlijdensadvertentie met “A.J.M”. is een ander. Aanvulling Vormingsdagen 14 VII 2016.

Toevoeging databank aan beeldbank 19-5-2021


Jos Heitmann
AMSTERDAM
Mailto: jaheit59@freedom.nl
Tel: 020-6443351
Mob: 06-44341109


 

 

 

Jos Heitmann 
Valkhof 26 HS
1082 VJ Amsterdam-Buitenveldert

Contact: jaheit59@freedom.nl

Tel: 020-6443351
Mob: 06-44341109  

Twitter: @Joshinadam
Linkedin: Jos Heitmann


U mag foto's inzenden.
Tot ziens bij een pils.









245 opmerkingen:

  1. Mij afvragend: zou het IG nog bestaan, kwam ik op het stuk van Heitmann (met genoegen de leraarverhalen doorgelezen) en op dit stuk (met genoegen de fotografische sfeerbeelden bekeken). Ooit heb ik wel eens een uitnodiging voor een reunie (1995?) gezien, maar dodelijk was de aanvang met H. Mis (voor mij voltooid verleden tijd) en om naar Amsterdam te komen, en de parkeerperikelen te trotseren, wil je toch zeker weten of je nog oud-klasgenoten te zien krijgt.
    Ik zou nog wel wat onsystematische anekdotes kunnen vertellen bij het stuk van Heitmann en als ik goed zoek, kan ik -denk ik- nog wel een klassefoto opduikelen van Gym 1 uit 1957.
    Ik weet niet of iemand daarvoor nog belangstelling heeft.
    Voorlopig maar pseudoniem: Kopi; boudemanapestaartjegmailpuntcom

    BeantwoordenVerwijderen
  2. Alle informatie van het Ig wordt op prijs gesteld te geven voor mijn blog. De reünie die je bedoelt was op 16-9-1995 toen Ig het eeuwfeest vierde. In de Obrechtkerk waren heel veel die niet ter communie gingen, Toen in een processie naar de Pieter de Hooghstraat alwaar klasgenoten te over. De reünie van 22-4-2006 was teleurstellend zodat we drommels weten dat alles passé is.

    BeantwoordenVerwijderen
  3. Banstraat beschreven door Huub Mous op 26-2-2014 in zijn blog.

    BeantwoordenVerwijderen
  4. Pater J.P. Mooijman S.J., Engels, toen nog werkzaam, ontbreekt op de lerarenfoto (versie 25-12-2014).

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Dat viel mij ook op bij het bestuderen van die foto.
      Mischien was hij tijdelijk in het buitenland. Er staat mij vaag bij dat de dhr Odekerken aan ons werd voorgesteld als zijn vervanger.
      Dat moet geweest zijn toen ik in de 3e of 4e klas HBS-A zat. (1965-1966)
      Later kregen wij weer les van father Mooijman.
      Ik heb zijn manier van lesgeven altijd zeer gewaardeerd en vond het jammer dat hij ons verliet.
      Ondanks dat hij menigmaal met zijn lineaal op de rand van je lestafel mepte, waarbij hij zeer getergd kon kijken.


      Verwijderen
    2. Dank voor je aanvulling.

      Maar Mooijman was wel een showfiguur. Ik bedoel geen saaie piet, altijd en eeuwig praten en de aandacht te trekken. Slim, veel te reizen, gratis te logeren in een pastorie of Jezuïeten-huis en als tegenprestatie een preek te houden...!

      Verwijderen
  5. Ignatius College '57 - '63

    Herinneringen door Pim Kool 29-1-2014

    Het hoofd der school, tevens onderwijzer hoogste klas, zei tegen mijn ouders: deze jongen moet naar het gymnasium. Dat woord stond bepaald niet op het netvlies van mijn ouders gebrand, zodat deze uitspraak bepalend werd welke vervolgstudie ik zou doen. In '57 kwam ik in de eerste klas. Dat was de periode dat langzamerhand de zonen uit de middenklasse -onderwijzers, boekhouders, witte boorden- hun weg naar het gymnasium vonden. Zonen uit arbeidersgezinnen kwam je niet of nauwelijks tegen, de elite uiteraard wel. Ik heb nooit iets in de klas gemerkt van standsverschillen. Wel verbaasde je je soms als je bij klasgenoten thuis kwam in Zuid, over de grote en vooral hoge kamers. Daar stond dan ook nog vaak een vleugel in. Ik kon mij soepel aanpassen in de klas. Misschien hielp het dat ik op drie lagere scholen geweest was, dus mij vrij makkelijk aan een nieuwe omgeving kon aanpassen. Tijdens de schooltijd hoorde ik altijd tot de drie besten van de klas, met name ook in de exacte vakken. Dit werd zonder meer geaccepteerd, tegenwoordig zou je voor stud of voor nerd uitgescholden worden. Met name in het eerste jaar kwam pesten voor, niet bovenmatig, maar als het je trof, had je pech. Iedereen werd wel uitgeprobeerd, maar als je er goed op reageerde was het ook zo over. Niettemin waren er wel een of twee slachtoffers. Als je dan ook nog op iedere vraag van een leraar altijd als eerste je hand opstak, was je snel het haasje. Een of twee leerlingen zijn daarom aan het eind van het schooljaar naar een parallelklas verplaatst.

    Wat je je achteraf realiseert is dat het lerarencorps grotendeels bestond uit leraren met een brede intellectuele, en culturele achtergrond. Niet alleen zomaar lesgevers. Als leerling besef je dat niet.
    In de vrije tijd liep je rondjes op de cour (tegen de klok in). Andersom lopen deed je niet, dat stond gelijk aan een doodzonde.

    Regelmatig werd er wat georganiseerd in de school (in de aula). Ik herinner mij nog met veel genoegen dat een militair zou spreken, en dat aanwezigheid verplicht was. Deze bijeenkomst ging niet door, want iemand had een stinkbom in de aula neergelegd. De anonieme dader werd zeer gewaardeerd door de leerlingen.
    Aan het eind van het eerste schooljaar werd er een schoolkamp georganiseerd. Niet leuk en niet vervelend. Maar daarna ging ik op kamp met een andere organisatie: oneindig veel leuker.
    Hoewel er toch redelijk wat leerlingen rondliepen, werd je als leerling gekend. Er was natuurlijk ook controle en persoonlijke aandacht. Ik weet te weinig van schoolsystemen nu, maar ik heb het gevoel dat dit tegenwoordig heel anders ligt, met alle schaalvergrotingen.
    Na de 5e klas was er de Romereis. Met trein heen en terug, en ook Florence gezien. Recent weer Florence gezien; nu kan je over de hoofden lopen. En ook Villa d'Este, een wonder van waterwerken en bedriegertjes. Met trein heen en terug, en ondergebracht in een klooster. Siësta moest je houden, d.w.z. enige uren 's-middags op je bed doorbrengen, en dat voor 17 jarigen. Maar het was toen hittegolf in Rome, dus niet geheel onverstandig. Wijn mocht je drinken, maar wel aangelengd met water. Naar huis zaten er Italianen in de coupé en het stonk er geweldig. Later begreep ik dat dat knoflook was. Tegenwoordig eet ik graag wat knoflook in het eten.

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Herinneringen door Pim Kool 29-1-2014

      Verwijderen
    2. De tekst van de Herinneringen van Pim Kool heb ik in hapklare brokken moeten verdelen ter grootte van 2^12 bytes.

      Verwijderen
  6. Docenten

    Er zijn twee docenten waarop ik kritiek heb.

    Huijbers
    Misschien wordt mijn oordeel mede beïnvloed door het volgende incident: tijdens een voorstelling op het schoolkamp liep Huijbers van het podium af, liep de rijen medescholieren af en gaf, bij mij aangekomen, mij volledig onverwacht een draai om mijn oren. Ik wist niet wat ik gedaan had, en was razend. Ik weet het nog.
    Een muziekleraar heeft het moeilijk; geen examenvak, en het ingangsniveau van de leerlingen is heel verschillend. Sommige leerlingen bespeelden al een muziekinstrument (viool, piano) en andere leerlingen, zoals ik, wisten van toeten noch blazen. Om het makkelijk te maken begon hij met het systeem Klavarscribo (het bestaat nog steeds, leert Google mij). Ik heb er nooit iets van begrepen. Wat ik betreur is, dat ik niets heb meegekregen van notenschrift, c-sleutel, fis, gis en wat dies meer zij. Het zijn voor mij zinloze lessen geweest.
    In 3e of 4e klas hadden wij nog altijd muziekles, en ik ben kwijt of Huijbers of een andere pater dat gaf. Die draaide grammofoonplaten op een mooie stereo installatie (dat laatste interesseerde mij wel). Symfonieën. Ik moest daar alles in horen, wat ik niet hoorde. Ik hoor hem nog roepen: “Horen jullie deze cadens?” “Horen jullie deze cadens?” Ik wist toen niet wat een cadens was, en ik weet het nu nog niet, laat staan dat ik het hoorde. Hij bestond het om 15-jarigen te confronteren met een symfonie van Bruckner.
    Ik ga regelmatig naar een klassiek concert, en daar hoor ik mijn eigen ding. Bruckner zit nog steeds in mijn verdomhoek.

    Fontaine
    Over de persoon geen kwaad woord. Hij behandelde zijn eigen boeken, en had beloofd een reep uit te delen aan die leerling die er een fout in vond. Het gevolg was dat alle leerlingen zo'n 20 blz. verder zaten te lezen, dan de blz. die hij behandelde. Regelmatig werd er dan ook een reep verstrekt.
    Geschiedenis onder Fontaine is voor mij altijd een reeks onbegrijpelijkheden geweest. Dan weer viel NL onder Spanje, dan weer onder Oostenrijk, er was ook nog iets met Bourgogne etc. Dan weer was er oorlog met Engeland, dan weer waren we vriendjes en vochten tegen Frankrijk, en dat ging maar zo door. Plotseling stonden Pruisen (of waren het Russen?) onverwacht op de stoep om een aangehouden prinses te bevrijden. Elk verband was voor mij zoek. En het ergste was: overal hingen jaartallen aan die je uit je kop moest kennen. En uit je kop leren, daar ben ik niet goed in.
    In een van de laatste klassen wilde Fontaine een stukje geschiedenis uitputtend behandelen, en koos de slag om Arnhem, 1944. Naar mijn gevoel is hij daar een half jaar mee bezig geweest, maar het zal wel wat korter geweest zijn. Minutieus werd elk detail behandeld, stomvervelend.
    Geschiedenis eindigde bij ons met de "moderne" geschiedenis, en ik weet niet meer of dat het congres van Wenen was, of koning Willem 3. De eerste wereldoorlog bestond kennelijk nog niet.
    Diverse jaren later vroeg ik mij af: hoe is het in godsnaam mogelijk dat een pistoolschot in Sarajevo een wereldbrand veroorzaakte. Ik ben daarover gaan lezen, en vond het verdo